Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Smalvleugeldoradito

Smalvleugeldoradito | Pseudocolopteryx acutipennis

Subtropical Doradito | Doradito subtropical | Doradito-subtropical

De smalvleugeldoradito is een kleine, olijf en gele tiran van moerassen en natte graslanden in de Andes. Hij leeft verscholen in riet, biezen en hoog gras en is door zijn egale kleed en zijn verborgen leefwijze weinig bekend. Het mannetje heeft smalle, spitse buitenste handpennen, die in de vlucht een zacht geluid maken.

Smalvleugeldoradito (Pseudocolopteryx acutipennis)
Foto: no rights reserved — CC0 · Wikimedia Commons

Geluid

Zachte, hoge roepjes, tsip, en een korte, zachte zang van droge tonen. Het mannetje maakt in de vlucht een zacht snorrend vleugelgeluid.

Luister: ZangXC1187563

Opname: Juan Freile — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

11 cm, met een kleine, spitse snavel en een vrij korte staart. De bovendelen zijn egaal olijfgroen, de kruin iets bruiner. De vleugels zijn donker olijfbruin, zonder duidelijke vleugelstrepen of met hooguit vage, lichte randen. De onderdelen zijn helder geel, op de borst iets olijfkleurig gewassen. Het mannetje heeft versmalde, spitse buitenste handpennen; het vrouwtje is iets doffer.

Verwarrings­soorten

De tikkerdoradito Pseudocolopteryx citreola lijkt sterk, maar heeft een bruinere kruin en een andere, tikkende roep; hij komt in het gidsgebied alleen als wintergast in Bolivia voor. De kuifdoradito Pseudocolopteryx sclateri heeft een donkere, gestreepte kuif en een gestreepte rug. De ornaattachuri Tachuris rubrigastra heeft een zwarte kop, een gele wenkbrauwstreep en een witte vleugelstreep.

Leefgebied

Moerassen, rietkragen, biezenvelden, natte graslanden en ruigte langs meren en beken in de Andes, ruwweg tussen 1500 en 3800 m; in de zuidelijke winter ook in moerassen in het laagland. Zoekt kleine insecten laag in de vegetatie. Het nest is een kommetje, vastgemaakt aan stengels in de moerasvegetatie.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia zeer lokaal in de Andes. In Ecuador lokaal in moerassen in de inter-Andesdalen. In Peru verspreid in de Andes, vooral in het midden en zuiden, met enkele waarnemingen in het laagland. In Bolivia in de Andesdalen en in de zuidelijke winter ook in het laagland van Beni en Santa Cruz. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het noordwesten van Argentinië, vanwaar vogels in de zuidelijke winter naar het noorden trekken.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek aan de randen van met riet en biezen begroeide meren en moerassen in de Andesdalen, vooral in de vroege ochtend, wanneer de vogels even boven in de stengels zitten.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd. De soort is overal lokaal en weinig onderzocht; drooglegging en begrazing van moerassen in de Andes verkleinen het leefgebied.

Wetenschappelijke naam

Pseudocolopteryx acutipennis | (Sclater & Salvin, 1873)

Sclater & Salvin beschreef de soort in 1873 als Hapalocercus acutipennis; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Pseudocolopteryx werd in 1905 ingevoerd door Lillo. De geslachtsnaam komt van Grieks pseudos, 'vals', en het geslacht Colopteryx, van Grieks kolos, 'gestompt', en pterux, 'vleugel'. De soortnaam komt van Latijn acutus, 'spits', en penna, 'veer', naar de spitse handpennen. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bogotá, Colombia (handelsbalg).