Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Spikkelborststekelkruin
Spikkelborststekelkruin | Phacellodomus striaticollis
Freckle-breasted Thornbird | Espinero pecho manchado | Tio-tio
De spikkelborststekelkruin is een ovenvogel van moerasranden en oeverstruweel in het zuidoosten van Zuid-Amerika. Hij heeft een roodbruine kruin en een fijn gespikkelde keel en borst. In het gidsgebied is hij alleen als zeer zeldzame dwaalgast vermeld; een vaste stand ontbreekt.
Geluid
Een luide, versnellende reeks tonen, vaak als duet. De roep is een droog tsjek.
Opname: Dante Buzzetti — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
17 cm, met een rechte, puntige snavel en een vrij lange staart. Kruin en voorhoofd zijn roodbruin, de bovendelen bruin, de vleugels en staart warmer roodbruin. Een lichte wenkbrauwstreep. De keel en de bovenborst zijn wit met fijne, donkere spikkels, de rest van de onderdelen bleek geelbruin. Het oog is licht. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De vlekborststekelkruin Phacellodomus maculipectus heeft grovere vlekken op een geelbruine borst en leeft in bergbos. De grote stekelkruin Phacellodomus ruber is groter, zonder spikkels op de borst, met een geel oog. De roodkapstekelkruin Phacellodomus rufifrons heeft alleen een roodbruin voorhoofd en een ongevlekte borst.
Leefgebied
Struweel aan de rand van moerassen, oeverbos en ruige bosranden in het laagland. Zoekt insecten in dichte begroeiing. Het nest is een stapel takken in struiken of lage bomen, vaak boven water.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In het gidsgebied alleen enkele losse meldingen; een vaste stand ontbreekt in Colombia, Ecuador, Peru en Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuidoosten van Brazilië, het oosten van Paraguay, Uruguay en het noordoosten van Argentinië.
Hoe en wanneer kijken
Een dwaalgast is het meest te verwachten in het oosten van Bolivia, in oeverstruweel en moerasranden; elke waarneming verdient goede documentatie met foto of geluidsopname.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. In het gidsgebied speelt de soort als dwaalgast geen rol van betekenis.
Wetenschappelijke naam
Phacellodomus striaticollis | (d'Orbigny, ACVMD & de Lafresnaye, 1838)
D'Orbigny, ACVMD & de Lafresnaye beschreef de soort in 1838 als Anumbius striaticollis; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Phacellodomus werd in 1853 ingevoerd door Reichenbach. De geslachtsnaam combineert Grieks phakellos, 'bundel twijgen', en domos, 'huis', naar de grote takkennesten. De soortnaam striaticollis komt van Latijn striatus, 'gestreept', en collum, 'hals': 'met gestreepte hals'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Buenos Aires, Argentinië.