Alle soorten › Zangvogels › Zwaluwen › Stolzmanns zwaluw

Stolzmanns zwaluw | Tachycineta stolzmanni

Tumbes Swallow | Golondrina de Tumbes | Andorinha-de-tumbes

Stolzmanns zwaluw is een kleine, blauw-witte zwaluw met een beperkt verspreidingsgebied in het droge noordwesten van Peru en het uiterste zuidwesten van Ecuador. Hij werd vroeger als ondersoort van de mangrovezwaluw beschouwd. Paartjes en groepjes jagen laag boven droog bos, struweel en akkers, vaak langs rivierdalen.

Stolzmanns zwaluw (Tachycineta stolzmanni)
Foto: Allan Harris, no rights reserved — CC0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een korte, droge, wat raspende roep, ook een zacht gekwetter van groepjes in de vlucht.

Luister: RoepXC264784

Opname: Paul Coopmans — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

12–13 cm, klein, met een korte, vrijwel rechte staart. De bovendelen zijn glanzend blauw tot blauwgroen, met een smalle witte lijn boven de teugel. De stuit is wit met fijne donkere streepjes. Op de vleugel hebben de binnenste armpennen en de tertials smalle witte randen. De onderdelen, inclusief de onderstaartdekveren, zijn wit. De seksen zijn vrijwel gelijk. Jonge vogels zijn van boven grijsbruin.

Verwarrings­soorten

De mangrovezwaluw Tachycineta albilinea is wat groter, met een zuiver witte, ongestreepte stuit en meer wit in de vleugel; hij leeft in Midden-Amerika en het uiterste noordwesten van Colombia en komt niet met Stolzmanns zwaluw samen voor. De blauwwitte zwaluw Pygochelidon cyanoleuca heeft geen witte stuit en heeft zwarte onderstaartdekveren. De Peruaanse klifzwaluw Petrochelidon rufocollaris heeft een roodbruine halsband en een roodbruine stuit.

Leefgebied

Tumbes-droogbos, doornstruweel en open terrein met verspreide bomen, vooral langs rivieren, beken en geïrrigeerde akkers, van de kust tot ruwweg 1000 m. Jaagt laag boven de vegetatie en het open terrein op kleine vliegende insecten. Nestelt in holten in bomen en palen.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Peru in het noordwesten, vooral in Tumbes, Piura en Lambayeque. In Ecuador zeldzaam in het uiterste zuidwesten, in het grensgebied met Peru. Ontbreekt in Colombia, Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in rivierdalen met droogbos en akkers in Tumbes en Piura, bijvoorbeeld in het droogbos van Pomac in Lambayeque; groepjes jagen vaak laag langs de bosrand en boven velden.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het verspreidingsgebied is klein en het droogbos van de Tumbes-regio wordt aangetast, maar de soort verdraagt een gedeeltelijk agrarisch landschap.

Wetenschappelijke naam

Tachycineta stolzmanni | (Philippi, 1902)

Philippi beschreef de soort in 1902 als Hirundo Stolzmanni; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Tachycineta werd in 1851 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam komt van Grieks takhukinētos, 'snel bewegend'. Genoemd naar Jan Sztolcman (Jean Stolzmann, 1854–1928), Pools zoöloog die in Peru vogels verzamelde. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Chepén, La Libertad, Peru.