Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Vlekkapmiervireo

Vlekkapmiervireo | Dysithamnus puncticeps

Spot-crowned Antvireo | Batarito coronipunteado | Choquinha-de-coroa-pintada

De vlekkapmiervireo is een kleine miervireo van de onderlaag van vochtig laagland- en voetheuvelbos aan de Pacifische kant van Colombia en Ecuador. Het mannetje heeft een donkere, wit gestippelde kruin. Net als zijn verwanten beweegt hij traag en trekt hij met gemengde groepen mee.

Vlekkapmiervireo (Dysithamnus puncticeps)
Foto: (c) Anthony Batista, some rights reserved (CC BY) — CC BY 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een snelle triller die eerst licht stijgt en dan daalt, in een eerst gelijk en aan het eind iets versnellend tempo. De roep is een korte, dalende ratel.

Luister: ZangXC621787

Opname: Rainforest Connection — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

11 cm, gedrongen, met een grote kop en een vrij zware, licht gehaakte snavel. Het mannetje heeft een donkergrijze kruin met veel witte stippels, grijze oorstreek en grijsolijf bovendelen, met een verborgen witte vlek tussen de schouders; de vleugeldekveren zijn zwartachtig met witte toppen. Keel, borst en bovenbuik zijn wit met donkere strepen, de flanken olijfgrijs. Het vrouwtje heeft een roodbruine, donker gestippelde kruin, lichte oorstreek en lichte, okerkleurige onderdelen met weinig strepen.

Verwarrings­soorten

De bosmiervireo Dysithamnus mentalis leeft meestal hoger, heeft een ongestippelde kruin, een donker masker en geen strepen op de borst. De spikkelvleugelmiersluiper Microrhopias quixensis is slanker, met een lange, wit getopte staart en een dunne snavel; het mannetje is zwart.

Leefgebied

Onderlaag en middenlaag van vochtig, groenblijvend laagland- en voetheuvelbos, ook aan bosranden en in ouder secundair bos, tot ongeveer 1000 m in Colombia en 800 m in Ecuador. Pikt insecten en spinnen van bladeren en takjes, vaak in gemengde groepen. Het nest is een kom, hangend in een vork van een twijg, laag in de begroeiing.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Colombia: op de Pacifische helling en in het Pacifische laagland, en in het laagland van de benedenloop van de Cauca in het noorden. Ecuador: in het noordwesten, zuidwaarts tot Manabí en Santo Domingo de los Tsáchilas. Ontbreekt in Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied aan de Caribische kant van Costa Rica en in Panama.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in gemengde groepen in de onderlaag van laaglandbos in de Chocó of in Noordwest-Ecuador, bijvoorbeeld in Esmeraldas. Let op een kleine, traag bewegende vogel met een wit gestippelde kruin.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Vrij algemeen tot weinig algemeen; de stand gaat vermoedelijk achteruit door ontbossing in het Pacifische laagland.

Wetenschappelijke naam

Dysithamnus puncticeps | Salvin, 1866

Salvin beschreef de soort in 1866 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Dysithamnus werd in 1847 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam combineert Grieks duō, 'duiken', en thamnos, 'struik'. De soortnaam komt van Latijn punctum, 'stip', en -ceps, 'met een kop', naar de gestippelde kruin. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Veraguas, Panama.