Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Wenkbrauwbreedbektiran
Wenkbrauwbreedbektiran | Ramphotrigon megacephalum
Large-headed Flatbill | Picoplano cabezón | Maria-cabeçuda
De wenkbrauwbreedbektiran is een olijfkleurige tiran met een grote kop, een brede, platte snavel en een lichte streep boven de teugel. Hij is bijna altijd te vinden in of bij bamboe. In het gidsgebied leeft hij plaatselijk in het laagland en de heuvels ten oosten van de Andes; hij zit vaak lang stil en wordt vooral aan zijn roep opgemerkt.
Geluid
De ochtendzang is een snelle, doorlopende reeks fluittonen als tie-toe-twiet of woe hoe-hoewip; de roep is een zacht, klaaglijk gefloten wié-woe, dat in het Engels als bam-boo wordt weergegeven.
Opname: Juan Freile — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
13 cm, met een relatief grote kop en een platte zwarte snavel met een dofroze basis aan de ondersnavel. Kruin en bovendelen donker olijfgroen; teugel donker, met een witachtige tot gele streep erboven en een witachtige tot gele oogring. Vleugels donker met geelolijf gerande slagpennen en twee okerkleurige vleugelstrepen; staart donker met geelolijf randen. Keel witachtig tot geelachtig, borst grijsolijf met vage gele strepen, buik geel. Iris bruin. Seksen gelijk. De Boliviaans-Peruaanse ondersoort bolivianum heeft een bruinere borst en een vaalgele buik.
Verwarringssoorten
De roodstaartbreedbektiran Ramphotrigon ruficauda is groter, met roodbruine vleugelranden en staart. De chapmans breedbektiran Ramphotrigon fuscicauda is groter en donkerder, met kaneelkleurige vleugelstrepen en een minder duidelijke streep boven de teugel; ook hij leeft vaak in bamboe. De spiegelbreedbektiran Tolmomyias assimilis heeft een grijzere kop, een gele vlek aan de basis van de handpennen en een andere stem.
Leefgebied
Bamboe (vooral Guadua) in laaglandbos, ook in periodiek overstroomd várzea- en igapóbos, en in de heuvels; in Ecuador van 300 tot 1300 m, in Peru tot ongeveer 1200 m. Zit lang stil in de onder- en middenetage en vangt insecten van bladeren en takken na een korte uitval, vaak even biddend; meestal alleen, soms in gemengde groepen. Het nest is een omvangrijk bouwsel van plantenmateriaal in een holte in een boom of bamboestengel; het legsel telt meestal twee eieren.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: zeldzaam en plaatselijk, ten oosten van de Andes. Ecuador: plaatselijk ten oosten van de Andes. Peru: ten oosten van de Andes, vooral in het zuidoosten (Ucayali tot Puno). Bolivia: in het noorden, tot Cochabamba en Santa Cruz. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Venezuela, de Guyana's, het Amazonegebied en het zuidoosten van Brazilië, Paraguay en Misiones in Argentinië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek in bamboebossen in het zuidoosten van Peru, bijvoorbeeld in de regio Madre de Dios, en luister naar de zachte, tweetonige roep.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. Het verspreidingsgebied is zeer groot, maar de stand neemt vermoedelijk af. In Peru vrij algemeen, in Ecuador schaars en plaatselijk, in Colombia zeldzaam; komt voor in veel beschermde gebieden.
Wetenschappelijke naam
Ramphotrigon megacephalum | (Swainson, 1835)
Swainson beschreef de soort in 1835 als Tyrannula megacephala; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Ramphotrigon werd in 1855 ingevoerd door Gray. De geslachtsnaam combineert Grieks rhamphos, 'snavel', en trigōnon, 'driehoek'. De soortnaam komt van Grieks megas, 'groot', en kephalē, 'kop': 'grootkop'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit São Paulo, Brazilië.