Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Westelijke gevlekte mierklauwier

Westelijke gevlekte mierklauwier | Thamnophilus atrinucha

Black-crowned Antshrike | Batará pizarroso occidental | Choca-de-coroa-preta

De westelijke gevlekte mierklauwier is de grijze Thamnophilus-mierklauwier van de vochtige bossen ten westen van de Andes. Hij sluit zich bijna altijd aan bij gemengde groepen in de onderlaag en middenlaag en volgt soms trekmieren. In het gidsgebied komt hij voor van Noord- en West-Colombia tot West-Ecuador en het uiterste noordwesten van Peru.

Westelijke gevlekte mierklauwier (Thamnophilus atrinucha)
Foto: Mike's Birds from Riverside, CA, US — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een reeks korte, nasale tonen die versnelt en eindigt met één hogere toon, ongeveer uh-uh-uh-uh-uhuhuh-ánk. Beide seksen zingen, vooral in de ochtend. Daarnaast korte, krassende roepen en een blaffende ratel.

Luister: ZangXC1074001

Opname: Juan Freile — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

14–15 cm, met een zware, gehaakte snavel en een roodbruin tot chocoladebruin oog. Het mannetje is leigrijs, met een zwarte kruin en nek, zwarte vleugels met witte toppen aan de dekveren, die vleugelstrepen vormen, en een zwarte staart met witte punten; tussen de schouders zit een verborgen witte vlek. Het vrouwtje is bruin tot geelbruin van boven, met donkere, bruin gerande vleugels, en geelbruin tot grijsbruin van onder. Op Gorgona (ondersoort gorgonae) zijn de vrouwtjes donkerder en roodbruiner.

Verwarrings­soorten

De noordelijke gevlekte mierklauwier Thamnophilus punctatus lijkt sterk, maar komt niet aan de Pacifische kant van de Andes voor. De leikleurige mierklauwier Thamnophilus schistaceus en de grijze mierklauwier Thamnophilus murinus leven ten oosten van de Andes en hebben geen of slechts kleine witte vleugelvlekken. De bosmiervireo Dysithamnus mentalis is kleiner, met een kortere staart en een donkere oorvlek. De withalsmierklauwier Thamnophilus bernardi heeft een kuif en een lichte halsband en leeft in droogbos.

Leefgebied

Onder- en middenlaag van vochtig, groenblijvend en halfloofverliezend bos, zowel primair als secundair, ook aan bosranden. In Colombia tot ongeveer 1500 m, in Ecuador meestal onder 1100 m, in Peru tussen 400 en 800 m. Foerageert alleen of in paren, bijna altijd in gemengde groepen; pikt insecten en andere geleedpotigen van bladeren en takken, vangt ze in korte vluchtjes en eet soms kleine hagedissen. Het nest is een kom van schimmeldraden en mos, opgehangen in een tak-vork, meestal binnen 2 m van de grond; beide ouders broeden.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Colombia: in het noorden, waaronder het Caribische laagland en het Magdalenadal, en langs de hele Pacifische helling, ook op het eiland Gorgona. Ecuador: in het westelijke laagland en op de lagere hellingen. Peru: alleen in het uiterste noordwesten, in Tumbes. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het noordwesten van Venezuela en in Midden-Amerika noordwaarts tot Belize en Guatemala.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

In vochtig laaglandbos van de Chocó en West-Ecuador is hij vaak een van de eerste soorten van een gemengde groep in de onderlaag. Let op het nasale lied, dat op elk moment van de dag kan klinken.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Algemeen in een groot verspreidingsgebied; de soort verdraagt secundair bos.

Wetenschappelijke naam

Thamnophilus atrinucha | Salvin & Godman, 1892

Salvin & Godman beschreef de soort in 1892 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Thamnophilus werd in 1816 ingevoerd door Vieillot. De geslachtsnaam komt van Grieks thamnos, 'struik', en philos, 'liefhebbend': struikminnaar. De soortnaam komt van Latijn ater, 'zwart', en middeleeuws Latijn nucha, 'nek'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Panama.