Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Wigsnavelmuisspecht
Wigsnavelmuisspecht | Glyphorynchus spirurus
Wedge-billed Woodcreeper | Trepatroncos picocuña | Arapaçu-bico-de-cunha
De wigsnavelmuisspecht is een van de kleinste muisspechten en een van de talrijkste vogels van het tropische regenwoud. Hij klimt in korte sprongen spiraalsgewijs langs stammen omhoog, vaak dicht bij de grond, en vliegt dan naar de voet van de volgende boom. Zijn korte, wigvormige snavel met iets opgewipte ondersnavel is binnen de muisspechten uniek.
Geluid
De zang is een snelle, stijgende reeks scherpe tonen, tsjie-tsjie-tsjie-tsjie, die eindigt in een triller. De roep is een kort, scherp, niezend tsjif.
Opname: Jacob Wijpkema — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
13–15 cm, klein en slank, met een stijve, roodbruine staart en een korte, wigvormige snavel. De bovendelen zijn olijfbruin, de stuit en staart roodbruin. Het gezicht toont een geelbruine wenkbrauwstreep achter het oog en een donkere oogstreep. De keel is geelbruin, de borst olijfbruin met kleine, lichte druppelvormige vlekken. In vlucht is een kaneelkleurige band over de onderkant van de slagpennen zichtbaar. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De grijze muisspecht Sittasomus griseicapillus heeft een grijsolijfkleurige kop en borst zonder vlekken en een rechte, dunne snavel. De vlekkeelmuisspecht Certhiasomus stictolaemus heeft een gevlekte keel en een dunnere, rechte snavel. Langstaartmuisspechten (Deconychura) zijn groter, met een langere staart en langere snavel. Xenopsen (Xenops) hebben ook een opgewipte snavel, maar een witte wangstreep, en zoeken langs dunne takken in plaats van langs stammen.
Leefgebied
Het binnenste en de randen van vochtig regenwoud in laagland en voetheuvels, ook ouder secundair bos en bos met cacao of koffie onder schaduwbomen, tot ongeveer 1500 m, plaatselijk hoger. Zoekt op stammen naar kleine insecten en spinnen in schors, mos en spleten. Sluit zich vaak aan bij gemengde groepen van het ondergroei-niveau. Het nest ligt in een spleet of holte in een stam of stronk.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: in het Pacifische laagland, in de dalen van Magdalena en Cauca en ten oosten van de Andes. Ecuador: ten westen en ten oosten van de Andes. Peru: in het Amazonegebied en in de voetheuvels ten oosten van de Andes. Bolivia: in het laagland en de voetheuvels van het noorden en oosten. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van het zuiden van Mexico tot Venezuela, de Guyana's en Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Let in het binnenste van het regenwoud op een kleine, bruine vogel die in schokjes laag langs stammen omhoog klimt, vaak in een gemengde groep. Het scherpe tsjif verraadt hem; de stijgende zang klinkt vooral in de vroege ochtend.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een zeer groot verspreidingsgebied en is plaatselijk algemeen; hij verdraagt enige verstoring van het bos, maar verdwijnt bij volledige ontbossing.
Wetenschappelijke naam
Glyphorynchus spirurus | (Vieillot, 1819)
Vieillot beschreef de soort in 1819 als Neops spirurus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Glyphorynchus werd in 1831 ingevoerd door Wied-Neuwied. De geslachtsnaam komt van Grieks gluphē, 'beitelwerk, uitsnijding', en rhunkhos, 'snavel', naar de korte, wigvormige snavel. De soortnaam komt van Grieks speira, 'kronkel, winding', en -ouros, 'gestaart'. Vieillot (1819) beschreef staartveren die naar het eind in een spiraal krullen en in een klauwachtige punt eindigen. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.