Alle soorten › Zangvogels › Tangaren › Witbaarddikbekje
Witbaarddikbekje | Sporophila caerulescens
Double-collared Seedeater | Corbatita común | Coleirinho
Het witbaarddikbekje is in het zuidoosten van Zuid-Amerika een van de meest voorkomende dikbekjes. Het mannetje is grijs, met een zwarte keel, een witte baardstreep, een witte halsband en een zwarte borstband; de Engelse naam verwijst naar die twee 'kragen'. Zuidelijke vogels trekken in de zuidelijke winter naar het noorden, tot in het Amazonegebied.
Geluid
De zang is een snelle, kwetterende reeks heldere en wat schorre tonen. De roep is een kort, nasaal tsjip. In het overwinteringsgebied zingt de soort weinig.
Opname: Ricardo José Mitidieri — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
11 cm, met een korte, dikke snavel, bij het mannetje grijs tot geelachtig. Het mannetje is van boven grijs, met een zwarte kin en keel, een witte baardstreep onder de wang, een witte band over de onderkeel en daaronder een zwarte borstband; de buik is wit. Een vleugelspiegel ontbreekt of is klein. Het vrouwtje is van boven olijfbruin, van onderen lichter geelbruin, met een donkere snavel. Jonge mannetjes lijken eerst op het vrouwtje.
Verwarringssoorten
Lessons dikbekje Sporophila bouvronides en het witsterdikbekje Sporophila lineola hebben een zwarte rug, een witte stuit en geen witte halsband. Het bont dikbekje Sporophila americana heeft een witte keel en witte vleugelstrepen. Het loodgrijs dikbekje Sporophila plumbea is grijs met een witte vlek onder de snavel, maar zonder zwarte keel en borstband. Vrouwtjes zijn van die van andere dikbekjes in het veld nauwelijks te onderscheiden.
Leefgebied
Graslanden, weilanden, ruigte, struikgewas, bosranden, rijstvelden en moerasranden, van het laagland tot ongeveer 2000 m in de Boliviaanse Andes. Eet vooral graszaden. Het nest is een kleine, open kom in een struik.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Bolivia als broedvogel in het zuiden en oosten (Santa Cruz, Chuquisaca, Tarija), in de zuidelijke winter verder verspreid tot in het noorden. In Peru als wintergast in het zuidoostelijke laagland (Madre de Dios), zeldzaam verder naar het noorden. In Colombia en Ecuador alleen zeldzaam in het uiterste oosten. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het oosten en zuiden van Brazilië, Paraguay, Uruguay en het noorden van Argentinië; overwintert tot in het Amazonegebied van Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek in de zuidelijke winter in Bolivia en het zuidoosten van Peru in groepen dikbekjes in ruigte en weilanden, bijvoorbeeld rond Santa Cruz de la Sierra. Broedende vogels zingen vanaf een struik of een draad.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort is wijdverbreid en algemeen en wordt veel als kooivogel gevangen, vooral in Brazilië.
Wetenschappelijke naam
Sporophila caerulescens | (Vieillot, 1823)
Vieillot beschreef de soort in 1823 als Pyrrhula caerulescens; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Sporophila werd in 1844 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam combineert Grieks sporos, 'zaad', en philos, 'houdend van'. De soortnaam komt van Latijn caerulescens, 'blauwig'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Rio de Janeiro, Brazilië.