Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Witbaardmiervogel
Witbaardmiervogel | Myrmorchilus strigilatus
Stripe-backed Antbird | Hormiguero estriado | Tem-farinha-aí
De witbaardmiervogel is een gestreepte, grotendeels op de grond levende miervogel van het droge Chacobos en de Braziliaanse caatinga. In het gidsgebied komt alleen de ondersoort suspicax voor, in het zuidoosten van Bolivia. Hij zoekt voedsel onder dicht struikgewas en laat zich vooral horen met een lange fluittoon.
Geluid
De zang is een scherpe, zeer hoge frase, soms gevolgd door een paar rauwe, dalende tonen. De roep is een lange gefloten toon die omlaag glijdt of eerst stijgt en dan daalt.
Opname: Jacob Wijpkema — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
15–16 cm, een vrij forse miervogel met een middellange staart. Kruin, nek en rug zijn roestbruin met zwarte strepen, de stuit is egaal roestbruin. De vleugels zijn zwart met witte toppen aan de dekveren. Het mannetje heeft een lichte wenkbrauwstreep, een donkere oogstreep, een zwarte keel en borst en een lichte buik met zwarte vlekken op de flanken; bij de Chaco-ondersoort zijn wenkbrauwstreep, flanken en onderstaartdekveren bruingeel. Het vrouwtje mist het zwart op keel en borst; zij is van onder bruingeel met donkere strepen op borst en zijkanten.
Verwarringssoorten
De grote mierklauwier Taraba major is groter, met een zware haaksnavel, een rode iris, egale zwarte of roestbruine bovendelen en witte onderdelen. Het mannetje van de grijskapmierklauwier Thamnophilus caerulescens is grijs, zonder gestreepte rug en zwarte keel. De zwartkopmiersluiper Herpsilochmus atricapillus is veel kleiner, grijs en wit, en foerageert hoog in de bomen.
Leefgebied
Droog Chacobos en doornstruweel met dichte ondergroei en een strooisellaag, tot ongeveer 1100 m. Zoekt alleen of in paren op de grond onder dichte begroeiing naar insecten en andere geleedpotigen, woelt in het strooisel en in bromelia's op de grond en springt soms naar bladeren boven zich. Het nest is een open kom van droog gras op de grond, met twee eieren.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Bolivia in het zuidoosten, in de Chaco van Santa Cruz, Chuquisaca en Tarija. Komt niet voor in Colombia, Ecuador, Peru en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het westen van Paraguay, het noorden van Argentinië en het zuidwesten van Brazilië; de nominaatvorm leeft in de caatinga van Noordoost-Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister in de vroege ochtend in het Chacobos ten zuiden en oosten van Santa Cruz, zoals rond het Kaa-Iya-gebied, naar de lange fluittoon. De vogel zingt vaak vanaf een lage tak en duikt daarna weer de ondergroei in.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De stand neemt waarschijnlijk af doordat Chacobos wordt omgezet in akkers en weiland; slechts een klein deel van het leefgebied is beschermd.
Wetenschappelijke naam
Myrmorchilus strigilatus | (Wied-Neuwied, 1831)
Wied-Neuwied beschreef de soort in 1831 als Myiothera strigilata; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Myrmorchilus werd in 1909 ingevoerd door Ridgway. De geslachtsnaam combineert Grieks murmos, 'mier', met orkhilos, een onbekende vogel, waarschijnlijk de winterkoning. De soortnaam is Modern Latijn strigilatus, 'gestreept, gebandeerd', van Latijn strix, strigis, 'voor, groef'; waarschijnlijk naar de gestreepte rug. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bahia, Brazilië.