Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Witbrauwmierkruiper
Witbrauwmierkruiper | Myrmoborus leucophrys
White-browed Antbird | Hormiguero cejiblanco | Papa-formiga-de-sobrancelha
De witbrauwmierkruiper is een miervogel van dichte struiklaag in bosranden, rivierbos en bamboe in Amazonië en aan de voet van de Andes. Het mannetje valt op door een witte voorhoofdsband en wenkbrauwstreep boven een zwart gezicht. Hij leeft dicht bij de grond, wipt met de staart en volgt geregeld trekmieren.
Geluid
De zang van het mannetje is een lange triller van ongeveer vier seconden die in kracht en tempo toeneemt en aan het eind iets daalt; het vrouwtje zingt korter, vaak eerst stijgend. Roepen zijn een korte fluittoon, een enkel tsjip en een snel, hoog geratel.
Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
12–13,5 cm. Het mannetje is donker blauwgrijs, het donkerst op vleugels en staart, met een witte voorhoofdsband en brede witte wenkbrauwstreep en een zwart gezicht, kin en keel. Het vrouwtje heeft een kaneelkleurige tot geelbruine voorhoofdsband en wenkbrauwstreep, een olijfbruine kruin en bovendelen, een zwart masker, donker geelbruine vleugels en staart en een overwegend witte keel en onderzijde, met grijsachtige zijden en olijfgrijze flanken. Bij de ondersoort in het bovenste Huallagadal heeft het mannetje een geheel witte kruin en loopt het zwart van de keel door op de borst.
Verwarringssoorten
De zwartmaskermierkruiper Myrmoborus myotherinus leeft in de onderlaag van terra-firmebos; het mannetje heeft geen witte wenkbrauw, maar witte zomen aan de vleugeldekveren, en het vrouwtje heeft een okerkleurige onderzijde en lichte vleugelstippen. De asborstmierkruiper Myrmoborus lugubris leeft op riviereilanden; het mannetje is lichtgrijs van onder, zonder witte wenkbrauw. De zwartstaartmierkruiper Myrmoborus melanurus leeft in várzea in het noordoosten van Peru en is donkerder, met een zwarte staart.
Leefgebied
Dichte struiklaag aan de rand van bos, in várzea en overgangsbos, in heliconia-ruigte, op overwoekerde open plekken en soms in bamboe; tot ongeveer 400 m in Colombia, 1100 m in Ecuador en 1400 m in Peru. Foerageert alleen, in paren of in familiegroepjes op de grond of binnen 1 m daarboven, zelden hoger dan 3 m; huppelt, maakt korte vluchtjes en wipt met de staart. Volgt geregeld trekmieren, sluit zelden aan bij gemengde troepen. Het enige bekende nest lag op de grond, van bamboebladeren, met twee eieren.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: op de oostflank van de Andes en in het aangrenzende laagland, van het noorden tot de Putumayo. Ecuador: in het oostelijke laagland en aan de voet van de Andes. Peru: in het oostelijke laagland en op de lagere oostflank, met een eigen ondersoort in het bovenste Huallagadal (Huánuco). Bolivia: in het noorden en noordoosten. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Venezuela, de Guyana's en Amazonisch Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Loop langs bosranden, rivieroevers en overgroeide open plekken en luister naar de lange triller uit de struiklaag; de vogels komen vaak kort in zicht op lage takken en wippen dan met de staart.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Vrij algemeen; de stand neemt vermoedelijk af. Populaties aan de voet van de Andes zijn het meest gevoelig voor ontbossing.
Wetenschappelijke naam
Myrmoborus leucophrys | (Tschudi, 1844)
Tschudi beschreef de soort in 1844 als Pithys leucophrys; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Myrmoborus werd in 1860 ingevoerd door Cabanis & Heine. De geslachtsnaam komt van Grieks murmos, 'mier', en -boros, 'verslindend': mierenverslinder. De soortnaam komt van Grieks leukos, 'wit', en ophrus, 'wenkbrauw', naar de witte wenkbrauwstreep. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Vitoc, Junín, Peru.