Alle soorten › Stormvogelachtigen › Zuidelijke stormvogeltjes › Witbuikstormvogeltje

Witbuikstormvogeltje | Fregetta grallaria

White-bellied Storm Petrel | Paíño Ventriblanco | Painho-de-barriga-branca

Het witbuikstormvogeltje is een vrij groot, zwart-wit stormvogeltje van de subtropische delen van de Stille, de Atlantische en de Indische Oceaan. De dichtstbijzijnde broedplaatsen liggen op de Juan Fernández-eilanden en de Desventuradas voor Chili. In het gidsgebied is het een zeer zeldzame dwaalgast, waarvan slechts enkele meldingen op zee bekend zijn.

Witbuikstormvogeltje (Fregetta grallaria)
Foto: Danmantle — CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Op zee stil. Op de broedplaatsen 's nachts piepende en fluitende roepen.

Voor deze soort is nog geen opname met een geschikte Creative Commons-licentie beschikbaar.

Herkenning

20 cm, met brede vleugels, een rechte staart en poten die niet of nauwelijks voorbij de staart uitsteken. Kop, hals, borst en bovendelen zijn zwartachtig, de rug en vleugeldekveren met lichte randen. De stuit is wit, de buik scherp afgegrensd wit, en de ondervleugel heeft witte dekveren met een brede donkere rand. Er komen ook donkere vogels voor, vooral op de Juan Fernández-eilanden. De vlucht is snel en zwaaiend; bij het foerageren springt de vogel over het water en raakt het oppervlak met de borst of de poten. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

Het zwartbuikstormvogeltje Fregetta tropica heeft een donkere streep midden over de witte buik en tenen die net voorbij de staart uitsteken; het is niet uit het gidsgebied bekend, maar komt voor Chili voor. Het bont stormvogeltje Pelagodroma marina heeft een witte gezichtstekening, een grijze stuit en zeer lange poten. Het sierlijk stormvogeltje Oceanites gracilis is veel kleiner, met alleen een kleine witte buikvlek en lange poten die voorbij de staart uitsteken.

Leefgebied

Open oceaan boven diep, warm water, ver uit de kust. Pikt kleine kreeftachtigen, inktvisjes en visjes van het wateroppervlak. Broedt niet in het gidsgebied; buiten het gidsgebied nestelt het in rotsspleten en holen op afgelegen eilanden.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In het gidsgebied een zeer zeldzame dwaalgast; er zijn slechts enkele meldingen ver op zee. Geen geregelde soort in Colombia, Ecuador, Peru of op de Galápagos; niet in Bolivia. Broedt op de Juan Fernández-eilanden en de Desventuradas voor Chili, op Lord Howe, de Kermadec-eilanden en de Australeilanden in de Stille Oceaan en op Tristan da Cunha en Gough in de Atlantische Oceaan.

Hoe en wanneer kijken

Een zwart-wit stormvogeltje met een witte buik op een pelagische tocht ver uit de kust is het nagaan waard; documenteer een waarneming met foto's van buik, ondervleugel en poten, om het zwartbuikstormvogeltje uit te sluiten.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Op verschillende broedeilanden vormen ingevoerde ratten en katten een bedreiging voor de kolonies.

Wetenschappelijke naam

Fregetta grallaria | (Vieillot, 1818)

Vieillot beschreef de soort in 1818 als Procellaria grallaria; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Fregetta werd in 1855 ingevoerd door Bonaparte. De geslachtsnaam is een vorming van Bonaparte die verband houdt met Frans frégate, 'fregat'; het is geen verschrijving van Fregata, want Bonaparte kende dat geslacht. De soortnaam komt van Latijn grallarius, 'steltloper', naar de lange poten waarmee de vogel over het water lijkt te lopen. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Australië.