Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Witkeeltodietiran
Witkeeltodietiran | Hemitriccus minimus
Zimmer's Tody-Tyrant | Titirijí de Zimmer | Maria-mirim
De witkeeltodietiran is een zeer kleine, olijfgroene tiran van het Amazonebos, vooral van bos op arme witte zandgrond. Hij leeft hoog in het bos en wordt meestal aan zijn roep opgemerkt. In het gidsgebied is hij zeer plaatselijk.
Geluid
Korte reeksen hoge, droge tonen en korte ratels vanuit het hogere deel van het bos.
Opname: Jacob Wijpkema — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
9,5 cm, met een platte snavel en een korte staart. De bovendelen zijn olijfgroen. De vleugels zijn donker met twee smalle lichte vleugelstrepen en duidelijke lichte randen aan de tertials. De keel is witachtig, de borst grijsachtig olijf met vage strepen, de buik lichtgeel. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De witoogtodietiran Hemitriccus zosterops is iets groter, heeft gelere vleugelstrepen en een duidelijker witte oogring. De witborsttodietiran Hemitriccus griseipectus heeft een wittere onderkant. Snethlages todietiran Hemitriccus minor en de acretodietiran Hemitriccus cohnhafti lijken sterk en worden het best op het geluid onderscheiden.
Leefgebied
Bos op witte zandgrond en hoog vochtig laaglandbos op terra firme, ook bosranden, in het laagland. Zoekt alleen of in paren in de middelste lagen en het bladerdak naar insecten, die het met korte sprongen van bladeren pikt.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Peru: zeer plaatselijk in het noordoosten, in bos op witte zandgrond bij Iquitos, en verspreid elders in het oostelijk laagland. Bolivia: in het noordoosten (Beni, Santa Cruz). Uit Ecuador zijn enkele meldingen bekend, maar het voorkomen daar is onzeker. Ontbreekt in Colombia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Brazilië ten zuiden van de Amazone.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek in het wit-zandbos van Allpahuayo-Mishana bij Iquitos of in het noordoosten van Bolivia; luister naar hoge, droge reeksen uit het bladerdak.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. Bos op witte zandgrond is plaatselijk en kwetsbaar voor houtkap en ontginning.
Wetenschappelijke naam
Hemitriccus minimus | (Todd, 1925)
Todd beschreef de soort in 1925 als Snethlagea minima; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Hemitriccus werd in 1860 ingevoerd door Cabanis & Heine. De geslachtsnaam komt van Grieks hēmi-, 'half, klein', en trikkos, een onbekend klein vogeltje dat ornithologen voor tirannen gebruiken. De soortnaam komt van Latijn minimus, 'kleinste'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Itaituba, Rio Tapajós, Pará, Brazilië.