Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Zwartkeeltodietiran
Zwartkeeltodietiran | Hemitriccus granadensis
Black-throated Tody-Tyrant | Titirijí gorjinegro | Maria-de-garganta-preta
De zwartkeeltodietiran is een kleine tiran van het bergbos van de Andes, van Colombia tot Bolivia. Hij heeft een zwarte keel en een lichte bril rond het oog. Het is de todietiran van de hogere bergbossen in het gidsgebied.
Geluid
Scherpe, losse pit-roepjes en snelle, droge reeksen als pit-pit-pit-pit.
Opname: Fabrice Schmitt — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
10 cm, met een platte snavel en een vrij korte staart. De bovendelen zijn olijfgroen, de vleugels donker met olijfkleurige randen zonder duidelijke vleugelstrepen. Teugel en oogring vormen een witte tot okerkleurige bril; in het zuiden (Peru, Bolivia) is het gezicht meer okerbruin. De kin en keel zijn zwart, de borst grijs, de buik witachtig. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De schubkuifdwergtiran Lophotriccus pileatus heeft een kuif met roodbruine veerranden, een gestreepte borst en een lichte iris. De kaneelborsttodietiran Hemitriccus cinnamomeipectus heeft een kaneelkleurige borst. De bruinkeeltodietiran Hemitriccus rufigularis heeft een bleek okerkleurige keel en leeft lager, in voetheuvelbos. De grijsteugeltodietiran Hemitriccus spodiops in Bolivia heeft geen zwarte keel en leeft ook lager.
Leefgebied
Ondergroei en randen van nevelwoud en hoger bergbos, vaak met Chusquea-bamboe, ook struikgewas aan bosranden, meestal tussen 1800 en 3300 m. Zoekt alleen of in paren laag tot halfhoog naar insecten, die het met korte sprongen van bladeren pikt.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: in alle drie de Cordilleras, in de Sierra Nevada de Santa Marta en de Serranía de Perijá. Ecuador: op beide hellingen van de Andes. Peru: langs de oostkant van de Andes van noord tot zuid. Bolivia: in de Yungas van La Paz en Cochabamba. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Venezuela.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister in de ondergroei van nevelwoud langs bergwegen naar scherpe pit-roepjes; de zwarte keel is te zien als de vogel aan de bosrand naar voren komt.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. De soort heeft een groot verspreidingsgebied, maar is gevoelig voor de kap van bergbos.
Wetenschappelijke naam
Hemitriccus granadensis | (Hartlaub, 1843)
Hartlaub beschreef de soort in 1843 als Todirostrum granadense; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Hemitriccus werd in 1860 ingevoerd door Cabanis & Heine. De geslachtsnaam komt van Grieks hēmi-, 'half, klein', en trikkos, een onbekend klein vogeltje dat ornithologen voor tirannen gebruiken. De soortnaam verwijst naar Nieuw-Granada (het huidige Colombia), niet noodzakelijk de typelocatie. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Santa Elena, Antioquia, Colombia.