Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Zilvervlekmiervogel

Zilvervlekmiervogel | Hylophylax punctulatus

Dot-backed Antbird | Hormiguero lomipunteado | Guarda-várzea

De zilvervlekmiervogel is de kleinste Hylophylax, een miervogel van overstroomd bos en drassige bosranden langs beken en meren in Amazonië. Paren leven laag boven de grond of het water. De witte stippen op de rug geven hem zijn naam.

Zilvervlekmiervogel (Hylophylax punctulatus)
Foto: Hector Bottai — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een reeks van enkele heldere, stijgende dubbele fluittonen. Roepen zijn een kort tsjip en een zachte ratel.

Luister: ZangXC915293

Opname: Ashley Saunders — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

10–11 cm, met een korte staart. Het mannetje heeft een grijze kop met lichtere wangen, een zwarte keel en een zwartachtige rug met witte stippen en een verborgen witte vlek tussen de schouders; de vleugeldekveren zijn zwart met witte of lichte toppen. De onderzijde is wit, met een band van zwarte vlekken over de borst. Het vrouwtje heeft een lichte, okerkleurig getinte keel en lichtere borstvlekken.

Verwarrings­soorten

De vlekrugmiervogel Hylophylax naevius heeft een bruinere rug met okerkleurige vlekken, okerkleurige flanken en leeft vooral op terra firme. De schubrugmiervogel Willisornis poecilinotus heeft een geschubde rug en geen vlekkenband op de borst. De oevermierkruiper Hypocnemoides maculicauda en de zwartkinmierkruiper Hypocnemoides melanopogon zijn effen grijs van onderen en hebben een langere snavel.

Leefgebied

Onderlaag van várzea, igapó en moerasbos, ook in bos op zwartwater en langs beken en meeroevers, tot ongeveer 500 m. Zoekt in paren insecten en spinnen laag boven de grond of het water. Het nest is een open kommetje laag in een struik.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Colombia: ten oosten van de Andes, vooral in het zuidoosten (Vaupés, Guainía en Amazonas). Ecuador: plaatselijk in het oostelijke laagland. Peru: in het Amazonelaagland, vooral in het noorden en oosten. Bolivia: in het noorden (Pando en Beni). Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Zuid-Venezuela en Amazonisch Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek langs zwartwaterbeken en in moerasbos, bijvoorbeeld rond Iquitos of in het noordoosten van Ecuador, en luister naar de heldere dubbele fluittonen laag boven het water.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort is plaatselijk vrij algemeen in geschikt leefgebied.

Wetenschappelijke naam

Hylophylax punctulatus | (des Murs, 1856)

Des Murs beschreef de soort in 1856 als Rhopotera punctulata; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Hylophylax werd in 1909 ingevoerd door Ridgway. De geslachtsnaam komt van Grieks hulē, 'bos', en phulax, 'wachter'. De soortnaam komt van Latijn punctulatus, 'fijn gestippeld'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Boven-Amazonegebied (mogelijk Pebas), Peru.