Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Zoomstaarttiran

Zoomstaarttiran | Myiarchus apicalis

Apical Flycatcher | Copetón apical | Maria-cavaleira-apical

De zoomstaarttiran komt alleen in Colombia voor, in de droge dalen ten westen van de Oostelijke Cordillera. Hij is de enige Myiarchus-tiran van het gidsgebied met brede lichte punten aan de staartpennen, waarnaar zijn naam verwijst. Hij leeft vaak in paren en is in zijn droge leefgebied meestal de enige soort van het geslacht.

Zoomstaarttiran (Myiarchus apicalis)
Foto: Félix Uribe from Rionegro, Antioquia, Colombia — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Rasperige, rollende roepen en korte fluittonen, vaak door de twee vogels van een paar beurtelings.

Luister: ZangXC814190

Opname: David Monroy Rengifo — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

19 cm, met een zwarte snavel. De bovendelen zijn olijfbruin, de kruin iets donkerder. Keel en borst zijn grijs, de buik geel. De vleugels hebben lichte randen aan dekveren en tertials. De staart is donker, met brede witachtige tot lichtbruine punten aan de buitenste pennen, het best te zien van onderen en in de vlucht. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De donkerkaptiran Myiarchus tuberculifer is kleiner, met een zwartachtige kap en zonder lichte staartpunten. De Panamese tiran Myiarchus panamensis, die in de lagere delen van de Cauca- en Magdalenadalen voorkomt, is grijzer en heeft geen lichte staartpunten. Taczanowski's tiran Myiarchus cephalotes leeft hoger, in vochtig bergbos, en heeft lichte buitenranden aan de staart in plaats van punten.

Leefgebied

Droog bos, struweel met cactussen, galerijbos en halfopen land met bomen in de droge dalen, ongeveer tussen 400 en 2500 m. Vangt insecten in korte vluchten vanaf een zitpost. Broedt in boomholten.

Verspreiding en trek

Colombia: in de droge delen van de dalen van de Magdalena en de Cauca en in andere droge dalen ten westen van de Oostelijke Cordillera. Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. De soort komt buiten Colombia niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in de droge struwelen van de bovenloop van het Magdalenadal, in Huila en Tolima, en in het droge Caucadal; let op paren met lichte staartpunten.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het droge bos in de dalen is sterk versnipperd, maar de soort komt ook in struweel en halfopen landschap voor.

Wetenschappelijke naam

Myiarchus apicalis | Sclater & Salvin, 1881

Sclater & Salvin beschreef de soort in 1881 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Myiarchus werd in 1844 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam komt van Grieks muia, 'vlieg', en arkhos, 'heerser, aanvoerder'. De soortnaam komt van Latijn apex, apicis, 'punt, top', naar de lichte uiteinden van de staartpennen. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Honda, Tolima, Colombia.