Alle soorten › Zangvogels › Tangaren › Zwaluwtangare
Zwaluwtangare | Tersina viridis
Swallow Tanager | Tangara golondrina | Saí-andorinha
De zwaluwtangare is een afwijkende tangare met een brede, platte snavel en lange vleugels, waarmee hij als een zwaluw of tiran vanaf een kale tak insecten in de lucht vangt. Daarnaast eet hij veel vruchten. Hij broedt, anders dan vrijwel alle andere tangaren, in een zelf gegraven tunnel in een steile oever of wegberm.
Geluid
Roept scherpe, metaalachtige tsiet- of tsjiep-tonen, vaak tijdens de vlucht; de zang is een zacht, kwetterend reeksje.
Opname: Jacob Wijpkema — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
14–15 cm, met een brede, platte zwarte snavel en lange, spitse vleugels. Het mannetje is glanzend turkooisblauw met een zwart masker over voorhoofd, gezicht en keel; de buik is wit en de flanken zijn zwart gestreept; de slagpennen en de staart zijn zwart met blauwe randen. Het vrouwtje is helder grasgroen, met een grijsbruin gezicht en keel, een gele buik en groen gestreepte flanken. Jonge mannetjes zijn groen met blauwe vlekken.
Verwarringssoorten
Het mannetje van de blauwe pitpit Dacnis cayana is kleiner, met een spitse snavel, een zwarte rug en zwarte keel, maar zonder witte buik met strepen. Het vrouwtje lijkt op vrouwtjes van suikervogels en pitpits, maar de brede snavel, de gestreepte flanken en het rechtop zitten op een open zitplaats onderscheiden haar. De turkooistangare Tangara mexicana is donkerblauw met een gele buik.
Leefgebied
Randen van vochtig bos in de voetheuvels en op de lagere hellingen, open plekken met verspreide hoge bomen, bosranden langs rivieren en wegen, en koffie- en cacaoplantages, vooral tussen 300 en 1800 m, ook lager. Zit rechtop op een open zitplaats, maakt vluchtjes naar insecten en eet daarnaast vruchten. Broedt in een tunnel in een aarden wal of oever; buiten de broedtijd soms in groepen.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia wijdverbreid in de Andes en de aangrenzende laaglanden, aan beide zijden van de bergketens. In Ecuador aan beide zijden van de Andes, vooral in de voetheuvels. In Peru vooral op de oostflank van de Andes en het aangrenzende laagland. In Bolivia langs de oostvoet van de Andes en in het noordelijke laagland. Komt niet voor op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van het oosten van Panama tot Venezuela, de Guyana's, Brazilië, Paraguay en het noordoosten van Argentinië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek langs wegen in de voetheuvels naar een rechtop zittende vogel op een kale tak boven een bosrand; in de broedtijd vliegen paren af en aan naar steile aarden wegbermen.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Wijdverbreid en plaatselijk vrij algemeen; profiteert deels van halfopen landschap met bosresten.
Wetenschappelijke naam
Tersina viridis | (Illiger, 1811)
Illiger beschreef de soort in 1811 als Hirundo viridis; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Tersina werd in 1819 ingevoerd door Vieillot. De geslachtsnaam komt van Frans Tersine, een niet te identificeren vogel die Buffon beschreef. De soortnaam is Latijn viridis, 'groen'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Oost-Brazilië.