Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Zwartachtige miervogel
Zwartachtige miervogel | Cercomacroides nigrescens
Blackish Antbird | Hormiguero negruzco | Chororó-negro
De zwartachtige miervogel is een grijze miervogel van dichte oeverbegroeiing en struikgewas in het Amazonegebied en aan de voet van de Andes. In het laagland leeft hij vooral langs rivieren, op riviereilanden en in jong bos op zandbanken; in de voetheuvels in dicht struikgewas aan bosranden. De laaglandvogels van rivieroevers worden door sommige auteurs als aparte soort beschouwd, Cercomacroides fuscicauda.
Geluid
De zang is een korte reeks van enkele heldere tonen; bij laaglandvogels een iets stijgende, nasale reeks als tjoe-tjie-tjie-tjie, bij vogels van de voetheuvels een snellere, meer ratelende reeks. Het vrouwtje antwoordt vaak. Roepen zijn een droog tsjek en een korte ratel.
Opname: Juan Freile — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
15 cm. Het mannetje is donker leigrijs, iets lichter op de onderzijde, met smalle witte randen aan de vleugeldekveren, een verborgen witte vlek tussen de schouders en een zwartachtige staart. Het vrouwtje is olijfbruin van boven, met een roodbruin voorhoofd en gezicht en een warm roodbruine onderzijde.
Verwarringssoorten
De zwarte miervogel Cercomacroides serva leeft vooral in de voetheuvels; het mannetje is zwarter, het vrouwtje lijkt sterk op dat van de zwartachtige miervogel, zodat de zang het betrouwbaarste kenmerk is. De grijze miervogel Cercomacra cinerascens leeft hoger in lianen in de middenlaag van het bos; het mannetje heeft brede witte staarttoppen. De matogrossomiervogel Cercomacra melanaria komt in het gidsgebied alleen in het oosten van Bolivia voor; het mannetje is zwart en het vrouwtje grijs van onder.
Leefgebied
Dichte oeverbegroeiing, jong bos op zandbanken en riviereilanden, randen van várzea en ruigten met Heliconia in het laagland, en dicht struikgewas aan bosranden in de voetheuvels tot ongeveer 1700 m. Zoekt in paren laag in de vegetatie naar insecten. Het nest is een hangende kom in dichte begroeiing.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: in het zuidoosten, in het Amazonelaagland en aan de voet van de Andes. Ecuador: in het oosten, langs rivieren in het laagland en in de voetheuvels. Peru: in het Amazonelaagland en de voetheuvels van de oostflank over de hele lengte van het land. Bolivia: in het noorden en noordwesten. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela, de Guyana's en Amazonisch Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek langs rivieroevers en op riviereilanden in het oostelijk laagland, bijvoorbeeld vanaf een boot, en in de voetheuvels langs bosranden met dichte struiken. De zang klinkt vaak uit dichte begroeiing vlak boven het water.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Vrij algemeen in geschikt habitat; oeverbegroeiing en jong bos op zandbanken worden voortdurend door de rivieren vernieuwd.
Wetenschappelijke naam
Cercomacroides nigrescens | (Cabanis & Heine, 1860) (GBIF: Cercomacra nigrescens)
Cabanis & Heine beschreef de soort in 1860 als Percnostola nigrescens; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Cercomacroides werd in 2014 ingevoerd door Tello & Raposo. De geslachtsnaam is Cercomacra met Grieks -oidēs, 'lijkend op', dus 'lijkend op Cercomacra'. De soortnaam nigrescens is Latijn voor 'zwartachtig, zwart wordend'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.