Alle soorten › Zangvogels › Winterkoningen › Zwartbuikwinterkoning
Zwartbuikwinterkoning | Pheugopedius fasciatoventris
Black-bellied Wren | Cucarachero ventrinegro | Garrinchão-de-barriga-preta
De zwartbuikwinterkoning is een grote, kastanjebruine winterkoning van de vochtige laaglanden en dalen in het noorden en westen van Colombia. De witte keel en borst gaan abrupt over in een zwarte buik. Beide seksen hebben een groot repertoire aan luide, fluitende zangen.
Geluid
Luide, rijke en vrij lage fluitfrasen, vaak herhaald en tussen de partners afgewisseld; één vogel kan tientallen verschillende zangen hebben. Daarnaast harde, ratelende alarmroepen.
Opname: Michael Castaño — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
15 cm, met een stevige, licht gebogen snavel. Rug, vleugels en staart zijn rijk kastanjebruin, de staart met zwarte banden. Er is een witte wenkbrauwstreep van wisselende breedte; de zijkop is grijzig met fijne strepen. Kin, keel en borst zijn wit en grenzen scherp aan de zwarte buik, die bij de meeste ondersoorten fijn wit gebandeerd is. De seksen zijn gelijk; mannetjes zijn gemiddeld zwaarder.
Verwarringssoorten
De roetkopwinterkoning Pheugopedius spadix heeft een zwarte kop en keel en een kastanjebruine borst, en leeft hoger. De kastanjewinterkoning Cantorchilus nigricapillus heeft een zwarte kop met witte wangvlekken en zwart gebandeerde onderdelen zonder effen zwarte buik. De rood-witte winterkoning Thryophilus rufalbus heeft witte onderdelen zonder zwart en leeft in droger bos.
Leefgebied
Dichte ondergroei, lianenkluwens en struikgewas in het binnenste en aan de randen van vochtig primair en secundair bos, vaak langs beken; in het laagland en de voetheuvels, meestal onder 1000 m. Zoekt insecten en spinnen van de ondergroei tot in de middelste lagen. Het nest is een bolvormig bouwsel met zij-ingang van repen palm- en suikerrietblad, laag in een lianenkluwen aan de bosrand; het legsel telt twee eieren, die alleen het vrouwtje bebroedt.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in het noorden en westen: het Pacifische laagland van Chocó, Urabá, het Caribisch laagland en de voet van de Sierra Nevada de Santa Marta, en het Cauca- en Magdalenadal. Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Panama en Costa Rica.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister langs beekbegeleidende bosranden en struikgewas in het middelste Magdalenadal of in Antioquia; de vogels zingen vanuit dichte lianenkluwens.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De stand gaat vermoedelijk achteruit door kap en versnippering van het laaglandbos.
Wetenschappelijke naam
Pheugopedius fasciatoventris | (de Lafresnaye, 1845)
De Lafresnaye beschreef de soort in 1845 als Thriothorus fasciato-ventris; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Pheugopedius werd in 1851 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam komt van Grieks pheugō, 'vluchten, mijden', en pedion, 'vlakte, open terrein', dus 'die open terrein mijdt'. De soortnaam komt van Latijn fasciatus, 'gebandeerd', en venter, 'buik'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bogotá, Colombia.