Alle soorten › Zangvogels › Tapaculo's › Zwartgrijze tapaculo
Zwartgrijze tapaculo | Scytalopus parvirostris
Trilling Tapaculo | Churrín trinador | Macuquinho-trinador
De zwartgrijze tapaculo is een kleine, donkergrijze tapaculo van de ondergroei van het vochtige bergbos op de oostflank van de Andes in Peru en Bolivia. De Engelse en Spaanse naam (trilling, trinador) verwijzen naar zijn lange, snelle triller, die het belangrijkste kenmerk in het veld is. Hij werd vroeger als ondersoort van Salvins tapaculo beschouwd en vooral op grond van zijn zang als aparte soort erkend.
Geluid
De zang is een lange, snelle, droge triller; het tempo verschilt per streek, van ongeveer 14 tonen per seconde in het zuiden van Peru tot meer dan 20 in het midden van Peru en in Bolivia. Daarnaast een kortere, scheldende variant van de triller en een enkelvoudige roeptoon.
Opname: Jerome Fischer — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
10–11 cm, met een dunne, kleine snavel (parvirostris betekent 'kleinsnavelig'). Het mannetje is van boven donkergrijs en van onder lichter grijs, soms geheel donkergrijs; flanken en onderstaartdekveren zijn donker roodbruin met donkere bandjes. Het vrouwtje lijkt op het mannetje, maar is lichter, met een donkerbruine waas. Jongen lijken op het vrouwtje, maar zijn geschubd door geelachtige veerranden.
Verwarringssoorten
De Boliviaanse tapaculo Scytalopus bolivianus leeft meestal lager, tot ongeveer 2300 m, en het mannetje heeft vaak wit op de kruin. Simons' tapaculo Scytalopus simonsi en de diadeemtapaculo Scytalopus schulenbergi leven hoger, bij de boomgrens; de diadeemtapaculo heeft een zilverwitte voorkruin en wenkbrauwstreep. De witkruintapaculo Scytalopus atratus in het midden van Peru is groter, met een witte kruinvlek, en leeft lager.
Leefgebied
Ondergroei van vochtig bergbos en nevelwoud, ook aan bosranden met dichte begroeiing; in Peru ongeveer tussen 1800 en 2500 m, in Bolivia tussen 2000 en 3300 m. Zoekt alleen of in paren op of vlak boven de grond naar kleine ongewervelden. Over het voedsel en de broedbiologie is weinig bekend.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Ontbreekt in Colombia en Ecuador. In Peru op de oostflank van het zuiden van Amazonas naar het zuidoosten tot in Puno. In Bolivia op de oostflank via La Paz en Cochabamba tot in het westen van Santa Cruz. Ontbreekt op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister in de ondergroei van nevelwoud langs wegen op de oostflank, zoals de weg naar Manu in Cusco en de wegen door de Yungas van La Paz, naar de lange triller. De vogel zingt vaak vanaf een lage tak of omgevallen stam binnen dichte begroeiing.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Het verspreidingsgebied is groot; de stand is niet geteld, maar geldt als vrij groot en stabiel.
Wetenschappelijke naam
Scytalopus parvirostris | Zimmer, 1939
Zimmer beschreef de soort in 1939 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Scytalopus werd in 1837 ingevoerd door Gould. De geslachtsnaam combineert Grieks skutalē of skutalon, 'stok', met pous, 'voet'. De soortnaam komt van Latijn parvirostris, van parvus, 'klein', en rostrum, 'snavel': met kleine snavel. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Río Aceramarca, La Paz, Bolivia.