Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Zwartkopschoffelsnavel
Zwartkopschoffelsnavel | Todirostrum nigriceps
Black-headed Tody-Flycatcher | Espatulilla cabecinegra | Ferreirinho-de-cabeça-preta
De zwartkopschoffelsnavel is een van de kleinste schoffelsnavels, een bewoner van het bladerdak van vochtig laaglandbos ten westen van de Andes. Hij blijft meestal hoog in de kruinen en is vaak alleen aan zijn roep op te sporen. De glanzend zwarte kop staat scherp afgegrensd tegen de groene rug.
Geluid
Een snelle reeks van vijf tot acht hoge, scherpe tsjip-tonen, herhaald vanuit de kruin van een boom.
Opname: Juan Freile — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
8,5–9 cm, klein en compact, met een lange, platte snavel en een korte staart. De kop is glanzend zwart, scherp afgegrensd tegen de heldere olijfgroene rug. De vleugels zijn zwart met gele randen en twee gele vleugelstrepen. De keel is wit, de rest van de onderkant heldergeel. Het oog is donker. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De geelbuikschoffelsnavel Todirostrum cinereum heeft een grijze achterkruin die geleidelijk overgaat in een grijsgroene rug, een gele keel, een licht oog en een langere staart met witte punten, en leeft lager, in struikgewas en tuinen. De geelbrauwschoffelsnavel Todirostrum chrysocrotaphum heeft een gele wenkbrauwstreep en leeft ten oosten van de Andes.
Leefgebied
Het bladerdak en de bosranden van vochtig laaglandbos en hoog secundair bos, ook schaduwbomen in plantages en bomen in open terrein bij bos, tot ongeveer 1000 m. Zoekt in paren, soms in gemengde groepen, naar insecten in het gebladerte van de kruinen. Het nest is een hangende buidel hoog in een boom.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: in het laagland langs de Pacifische kust, in het noorden en in het midden van de Magdalena-vallei. Ecuador: in het noordwesten, vooral in Esmeraldas en aangrenzende provincies. Ontbreekt in Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van Costa Rica en Panama tot het noordwesten van Venezuela.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister langs bosranden en open plekken in het laagland van de Chocó naar de reeks hoge tsjip-tonen en zoek dan de kruinen af; een telescoop helpt bij het bekijken van vogels hoog in het bladerdak.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. De soort verdraagt enige verstoring, maar is afhankelijk van bomen; de ontbossing in het westelijke laagland verkleint het leefgebied.
Wetenschappelijke naam
Todirostrum nigriceps | Sclater, 1855
Sclater beschreef de soort in 1855 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Todirostrum werd in 1831 ingevoerd door Lesson. De geslachtsnaam combineert het geslacht Todus (todies) met Latijn rostrum, 'snavel', naar de platte, todie-achtige snavel. De soortnaam komt van Latijn niger, 'zwart', en -ceps, 'kop', naar de zwarte kop. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Sierra Nevada de Santa Marta, Colombia.