Alle soorten › Zangvogels › Bekardes en tityra's › Zwartkruintityra
Zwartkruintityra | Tityra inquisitor
Black-crowned Tityra | Titira pico negro | Anambé-branco-de-bochecha-parda
De zwartkruintityra is de kleinste tityra en de enige zonder rode huid in het gezicht. Hij leeft in het kronendak van vochtig bos aan beide zijden van de Andes. Het vrouwtje is aan de roodbruine wangen te herkennen.
Geluid
Zachter dan de andere tityra's: droge, nasale tikjes en knorretjes, zoals zik zik of zzt, vaak in korte reeksen.
Opname: Luis Seko Pradier — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
18 cm, met een grote kop en een geheel zwarte snavel; geen rode naakte huid rond het oog. Het mannetje is van boven lichtgrijs en van onder wit, met een zwarte kruin, witte wangen en zwarte vleugels; de staart is zwart, bij vogels in het Amazonegebied met een grijze basis. Het vrouwtje heeft een zwarte kruin, roodbruine wangen en een bruingrijze rug met donkere strepen; de onderdelen zijn wit met grijsachtige zijden.
Verwarringssoorten
De zwartstaarttityra Tityra cayana en de maskertityra Tityra semifasciata zijn groter en hebben rode huid rond het oog en een rode snavel met een zwarte punt. Bij de zwartstaarttityra is ook de wang zwart; de maskertityra heeft een lichte kruin en een zwart masker.
Leefgebied
Het kronendak en de randen van vochtig bos, hoge bomen op open plekken, aanplant en tuinen met verspreide bomen, in het laagland en in de uitlopers. Meestal onder 1200 m. Eet vruchten en insecten. Broedt in een oud spechtenhol of een natuurlijke holte hoog in een boom.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia zowel ten westen van de Andes, in het Pacifische en Caribische laagland en de lagere delen van de grote dalen, als in het laagland ten oosten van de Andes. In Ecuador in het westelijke en het oostelijke laagland. In Peru vooral in het laagland ten oosten van de Andes. In Bolivia in het laagland in het noorden en oosten. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van Mexico tot het noordoosten van Argentinië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Let op kleine tityra's in de toppen van vruchtdragende bomen langs bosranden; de vogels zitten vaak samen met andere vruchteneters. De zwarte snavel zonder rood en, bij het vrouwtje, de roodbruine wang geven de doorslag.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een zeer groot verspreidingsgebied en houdt stand in halfopen landschap met hoge bomen.
Wetenschappelijke naam
Tityra inquisitor | (Lichtenstein, 1823)
Lichtenstein beschreef de soort in 1823 als L[anius] Inquisitor; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Tityra werd in 1816 ingevoerd door Vieillot. De geslachtsnaam komt van Grieks tituroi, de naam voor de saters en andere metgezellen van Pan en Bacchus. Dit verwijst naar het luidruchtige, agressieve gedrag van de typesoort. De soortnaam komt van Latijn inquisitor, 'onderzoeker' of 'speurder'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit São Paulo, Brazilië.