Alle soorten › Zangvogels › Tangaren › Zwartmaskertangare

Zwartmaskertangare | Ramphocelus nigrogularis

Masked Crimson Tanager | Tangara enmascarada | Pipira-de-máscara

De zwartmaskertangare is een tangare van rivieroevers, meren en overstromingsbos in het westelijke Amazonegebied. Hij is helder karmozijnrood en zwart, met een zwart masker en een zilverwitte ondersnavel. Groepjes houden zich op in de vegetatie langs het water.

Zwartmaskertangare (Ramphocelus nigrogularis)
Foto: David Koh from Singapore, Singapore — CC BY 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Groepen roepen voortdurend scherpe tsjek-roepjes; de zang is een korte, herhaalde reeks fluittonen.

Luister: ZangXC1182875

Opname: Juan Freile — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

18–19 cm, met een zwarte bovensnavel en een verbrede, zilverwitte ondersnavel. Kop, nek, borst, mantel en stuit zijn helder karmozijnrood; voorhoofd, gezicht en keel vormen een zwart masker, en vleugels, staart en het midden van de buik zijn zwart. Mannetje en vrouwtje lijken op elkaar; het vrouwtje is iets doffer, met een minder opvallende ondersnavel. Jongen zijn doffer en bruiner rood.

Verwarrings­soorten

De fluweeltangare Ramphocelus carbo is grotendeels donker zwartrood, zonder helder karmozijnrode kop en rug. De zwartbuiktangare Ramphocelus melanogaster heeft een donker wijnrode kop zonder zwart masker en leeft in de dalen van de Andes in Peru. Rode tangaren van het bladerdak hebben geen zwart masker en geen zilverwitte ondersnavel.

Leefgebied

Oevervegetatie langs rivieren, meren en oxbowmeren, várzea en ander overstromingsbos, ook riviereilanden en struweel langs het water, in het laagland tot ruwweg 500 m. Leeft in groepjes, vaak met andere tangaren, en eet vruchten en insecten. Het nest is een kom in een struik of boom, vaak boven water.

Verspreiding en trek

In Colombia in het zuidoosten, in het Amazonelaagland (Putumayo, Caquetá, Amazonas). In Ecuador in het Amazonelaagland. In Peru in het Amazonelaagland, vooral langs de grote rivieren. In Bolivia alleen in het uiterste noorden. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het westen van het Braziliaanse Amazonegebied.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Vanaf een boot langs rivieroevers en meren in het Amazonelaagland zie je groepjes rode vogels met een zwart masker in de oevervegetatie; zij zitten vaak laag boven het water.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort is in geschikt leefgebied algemeen; er zijn geen directe bedreigingen bekend.

Wetenschappelijke naam

Ramphocelus nigrogularis | (Spix, 1825)

Spix beschreef de soort in 1825 als Tanagra nigrogularis; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Ramphocelus werd in 1805 ingevoerd door Desmarest, A-G. De geslachtsnaam combineert Grieks rhamphos, 'snavel', en koilos, 'hol, concaaf'. De soortnaam combineert Latijn niger, 'zwart', en gula, 'keel'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit São Paulo de Olivença, Amazonas, Brazilië.