Alle soorten › Zangvogels › Lijsters › Zwartsnavellijster

Zwartsnavellijster | Turdus ignobilis

Black-billed Thrush | Zorzal piquinegro | Caraxué-de-bico-preto

De zwartsnavellijster is een onopvallend gekleurde, olijfbruine lijster met een donkere snavel, wijdverbreid in het noorden van Zuid-Amerika. Hij leeft in halfopen landschap: bosranden, open plekken, tuinen, plantages en rivieroevers. In het Amazonelaagland is hij een van de meest gehoorde lijsters rond dorpen en ontginningen.

Zwartsnavellijster (Turdus ignobilis)
Foto: Julian Londono from Manizales, Colombia — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een vrij zwakke, eentonige reeks korte, fluitende frasen, vaak lang volgehouden in de vroege ochtend en avond. De roep is een stijgend wiep en een droog tsjuk.

Luister: ZangXC1186240

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

21–23 cm. De bovendelen zijn egaal olijfbruin tot grijsbruin. De keel is witachtig met bruine strepen, de borst en flanken zijn licht grijsbruin, het midden van de buik en de onderstaartdekveren wit. De snavel is zwartachtig, de poten zijn donker grijsbruin; een oogring ontbreekt. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels hebben lichte vlekken op de bovendelen en donkere vlekken op de borst. De Andespopulaties in Colombia zijn wat donkerder en grijzer dan die van het laagland.

Verwarrings­soorten

Hauxwells lijster Turdus hauxwelli is warmer roodbruin, met geelbruine flanken, en leeft meer in het binnenste van het bos. De bleekbuiklijster Turdus obsoletus is donkerder bruin, met een scherper afgezette witte buik. De cacaolijster Turdus fumigatus is roodbruin. Lawrence' lijster Turdus lawrencii heeft een gele snavel en oogring. De crèmebuiklijster Turdus amaurochalinus heeft zwartachtige teugels en, in de broedtijd, een gele snavel.

Leefgebied

Bosranden, open plekken met verspreide bomen, oeverbos, várzea, rivieroevers, plantages, tuinen en dorpen, van het laagland tot ongeveer 2500 m in de Colombiaanse Andes. Zoekt op de grond naar insecten en regenwormen en in bomen naar vruchten. Het nest is een kom in een boom, struik of aan een gebouw.

Verspreiding en trek

In Colombia wijdverbreid in de Andesdalen en op de hellingen, zoals in de dalen van de Cauca en de Magdalena, en in het laagland ten oosten van de Andes. In Ecuador in het Amazonelaagland en de voetheuvels van de oostflank. In Peru in het Amazonelaagland en de voetheuvels. In Bolivia in het noorden en midden van het laagland. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Venezuela, de Guyana's en het westen van Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Kijk in tuinen, langs erven en bij bosranden in de dorpen van het Amazonelaagland of in de Colombiaanse Andesdalen; de vogels zingen vaak vanaf een zichtbare zitplaats in de vroege ochtend.

Staat van instandhouding

Niet geëvalueerd in de huidige afbakening. Algemeen en wijdverbreid, en profiteert van halfopen landschap rond nederzettingen.

Wetenschappelijke naam

Turdus ignobilis | Sclater, 1858

Sclater beschreef de soort in 1858 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Turdus werd in 1758 ingevoerd door Linnaeus. De geslachtsnaam komt van Latijn turdus, 'lijster'. De soortnaam komt van Latijn ignobilis, 'onopvallend, onaanzienlijk'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bogotá, Colombia.