Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Zwartstaartmierkruiper
Zwartstaartmierkruiper | Myrmoborus melanurus
Black-tailed Antbird | Hormiguero colinegro | Formigueiro-de-rabo-preto
De zwartstaartmierkruiper heeft een klein verspreidingsgebied in het noordoosten van Peru en aangrenzend Brazilië en Colombia. Hij is gebonden aan seizoensgebonden overstroomd bos langs rivieren en hoefijzermeren. Het is de enige Myrmoborus met een zwarte staart.
Geluid
De zang is een middelsnelle, versnellende en dalende reeks van iets brommerige tonen. De roep is een scherp tsjoe, soms dubbel.
Opname: GABRIEL LEITE — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
12,5 cm, met een rode iris. Het mannetje is zeer donker leigrijs, met zwartachtige kop, keel en vleugeldekveren, smalle witte toppen aan de dekveren en een zwarte staart; soms is een witte vlek tussen de schouderveren zichtbaar. Het vrouwtje heeft een roodbruine kruin, een middenbruine rug, een grijs gezicht, een witte keel en witte onderdelen met een lichtbruine borstband en lichtbruine flanken.
Verwarringssoorten
De asborstmierkruiper Myrmoborus lugubris is lichter grijs, met een witachtig voorhoofd en grijsachtig witte onderdelen, en leeft vooral op riviereilanden. De zwartmaskermierkruiper Myrmoborus myotherinus heeft duidelijke witte toppen aan de vleugeldekveren, een lichtgrijze onderkant en leeft op terra firme. De zwartkinmierkruiper Hypocnemoides melanopogon is lichter grijs, met witte staarttoppen.
Leefgebied
Seizoensgebonden overstroomd várzeabos langs rivieren en hoefijzermeren, in dichte lianen en andere vegetatie vlak bij het water, op 100–250 m. Zoekt in paren laag in dichte begroeiing naar insecten en sluit zich niet aan bij gemengde groepen. Over het nest is weinig bekend.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Peru: in Loreto en het noorden van Ucayali, langs de Amazone en de benedenlopen van de Marañón, de Ucayali en andere grote zijrivieren. Colombia: hooguit in het uiterste zuiden langs de Amazone. Ontbreekt in Ecuador, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het uiterste westen van de Braziliaanse staat Amazonas.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek per boot langs oevers en hoefijzermeren met overstroomd bos in de omgeving van Iquitos of in Pacaya-Samiria, en luister naar de versnellende zang uit dichte lianen boven het water.
Staat van instandhouding
Gevoelig. Het verspreidingsgebied is klein en de soort is gebonden aan één biotoop; de stand gaat vermoedelijk achteruit door houtkap, olie-exploitatie en vestiging van mensen langs de grote rivieren.
Wetenschappelijke naam
Myrmoborus melanurus | (Sclater & Salvin, 1866)
Sclater & Salvin beschreef de soort in 1866 als Hypocnemis melanura; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Myrmoborus werd in 1860 ingevoerd door Cabanis & Heine. De geslachtsnaam komt van Grieks murmos, 'mier', en -boros, 'verslindend': mierenverslinder. De soortnaam komt van Grieks melas, 'zwart', en -ouros, 'staart': zwartstaart. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cashiboya, Ucayali-rivier, Peru.