Alle soorten › Scharrelaarachtigen › Bijeneters › Böhms bijeneter

Böhms bijeneter | Merops boehmi

Böhm's Bee-Eater | Abejaruco de Böhm

Böhms bijeneter is een slanke, groene bijeneter met een roestrode kruin en keel en lange, dunne staartpunten, beperkt tot de valleien en oeverbossen van het noordoosten van het gebied. Hij zit onopvallend in de schaduw aan bosranden en valt vooral op door zijn jachtvluchten boven open plekken.

Böhms bijeneter (Merops boehmi)
Foto: Vijay Anand Ismavel — CC BY-NC 4.0 · iNaturalist

Geluid

Een zacht, hoog en fluitend swii of psiup, en bij groepjes een zacht, fijn getjilp. Veel stiller dan andere bijeneters van zijn formaat.

Luister: ZangXC956305

Opname: Magnus Wadstein — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto

Herkenning

Ongeveer 17 cm, plus 3 tot 4 cm aan verlengde, draaddunne middelste staartpennen. Kruin en achterhoofd roestrood, keel eveneens roestrood en in de borst overlopend. Een zwarte oogstreep met daaronder een smalle lichtblauwe wangstreep. Bovendelen, borst en buik groen, de onderdelen iets lichter en blauwachtig aangelopen naar de onderstaart. In vlucht zijn de slagpennen roestbruin met een donkere achterrand. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels zijn doffer, met een vale kruin en kortere staartpunten.

Verwarrings­soorten

De dwergbijeneter (Merops pusillus) heeft een gele keel met zwarte halsband, een okerbruine borst en geen staartpunten. De zwaluwstaartbijeneter (Merops hirundineus) heeft een gele keel, een blauwe halsband en een gevorkte staart. De Madagaskarbijeneter (Merops superciliosus) is veel groter, met een olijfbruine kruin, een witte en roodbruine keel en blauwe ondervleugels.

Leefgebied

Oeverbos en dichte struiken langs rivieren, open plekken en randen in vochtig miombo, en overgangen van bos naar dambo's en vleien, meestal in de buurt van water. Jaagt vanaf een beschaduwde, lage tak op vliegende insecten boven een open plek of pad. Nestelt alleen, niet in kolonies, in een gang in vlak terrein of een lage oever.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van zuidelijk Afrika.

Verspreiding en trek

Beperkt tot het noordoosten van het gebied: het noorden en oosten van Zambia (Luangwavallei, de Zambezi-escarpement, rond het Bangweulu- en Mweru-gebied), Malawi (vooral de Shirevallei en de oevers van het Malawimeer) en het noordwesten en midden van Mozambique (vooral de Zambezivallei). Verder in het zuidoosten van Congo-Kinshasa en het zuiden van Tanzania.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-09-01 – 2026-08-31), geteld per hokje van 0,7° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Liwonde in Malawi en de Zuid-Luangwa in Zambia zijn de betrouwbaarste plekken: zoek langs de randen van oeverbos, vooral waar een zandpad of kleine open plek licht in het bos brengt. De vogels zitten vaak lang stil op dezelfde lage tak en maken korte, zwierige vluchten.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd en in geschikt leefgebied vrij algemeen. De soort heeft een klein wereldareaal en is afhankelijk van oeverbos, dat plaatselijk wordt gekapt voor akkers en brandhout.

Wetenschappelijke naam

Merops boehmi | Reichenow, 1882

Reichenow beschreef de soort in 1882 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Merops werd in 1758 ingevoerd door Linnaeus. Merops is Grieks en betekent 'bijeneter'. boehmi eert de Duitse zoöloog en ontdekkingsreiziger Richard Böhm (1854–1884), die in Oost- en Centraal-Afrika verzamelde. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bumi, Tanzania.