Alle soorten › Zangvogels › Honingzuigers › Grijze honingzuiger
Grijze honingzuiger | Cyanomitra veroxii
Grey Sunbird | Suimanga Ratonil
De grijze honingzuiger is een egaal grijze honingzuiger van het kustbos van Oost-Afrika, die in het gebied de oostkust van Zuid-Afrika en Mozambique bewoont. Hij mist elke metaalglans, maar heeft scharlakenrode okselpluimen en een luide, heldere zang.
Geluid
Een hard, scherp tsjek en een schel tsjiep. Het gezang is een luide, heldere en dalende reeks van drie tot zes fluitende noten, tsjie-tsjie-tsjuu-tsjuu, vaak lang herhaald vanuit dicht bos.
Opname: Walter Wallner — CC BY-NC-SA 4.0 · ingekort tot de eerste 60 s, mono · xeno-canto
Herkenning
13 tot 14 cm, met een lange, gebogen snavel. Beide seksen zijn grijs boven, met een groenige zweem op vleugels en staart, en lichtgrijs onder; de kop is effen. Bij het optillen van de vleugels worden scharlakenrode okselpluimen zichtbaar, bij het mannetje groter dan bij het vrouwtje. De staart is vrij lang en heeft lichte punten. Jonge vogels zijn olijfkleuriger en missen de pluimen. De vogel beweegt vaak zijn staart heen en weer en vlagt met de vleugels.
Verwarringssoorten
De olijfgroene honingzuiger (Cyanomitra olivacea) heeft hetzelfde postuur, maar is olijfgroen in plaats van grijs en heeft gele in plaats van rode okselpluimen; beide soorten komen in KwaZulu-Natal samen voor. Vrouwtjes van de amethisthoningzuiger (Chalcomitra amethystina) zijn bruiner, met een lichte wenkbrauwstreep en een gevlekte onderzijde.
Leefgebied
Kust- en duinbos, dicht kuststruweel, mangroven en oeverbos in de kustvlakte, en daarnaast tuinen met veel bomen in kustplaatsen. Vooral in de middenlaag en de ondergroei; neemt nectar en veel insecten en spinnen, die hij soms uit spinnenwebben pikt.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van zuidelijk Afrika.
Verspreiding en trek
Langs de oostkust van Zuid-Afrika, van de Tuinroute rond Knysna oostwaarts door de Oostelijke Kaap en KwaZulu-Natal, landinwaarts tot het oosten van Eswatini, en verder door de kustvlakte van Mozambique. Daarbuiten langs de Oost-Afrikaanse kust noordwaarts via Tanzania en Kenia tot het zuiden van Somalië.
- Jaarrond
- Zomergast (ca. okt–mrt)
- Wintergast (ca. apr–sep)
- Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
De kustbossen van KwaZulu-Natal, zoals rond Durban, St Lucia en Kosi Bay, en de Oost-Kaapse kustbossen zijn de beste plekken. Luister naar de heldere, dalende fluitreeks en let op een grijze honingzuiger die met de vleugels vlagt: de rode okselpluimen maken de determinatie zeker.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. De soort is in geschikt kustbos algemeen en komt ook in tuinen voor. Ontwikkeling van de kustzone en kap van kust- en duinbos verkleinen plaatselijk het leefgebied.
Wetenschappelijke naam
Cyanomitra veroxii | (Smith, 1832)
Smith beschreef de soort in 1832 als Cinnyris veroxii; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Cyanomitra werd in 1853 ingevoerd door Reichenbach. Cyanomitra komt van het Griekse kuanos, 'donkerblauw, blauwgroen', en mitra, 'hoofdband, diadeem' — naar de metaalglanzende blauwe of groene kop of keel van veel soorten. veroxii eert de Franse natuurhistorische handelaar Jean Baptiste Édouard Verreaux (1810–1868); de naam is later ook gespeld als verreauxi, verreauxii en verroxii. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Oost-Kaap, Zuid-Afrika.