Alle soorten › Zangvogels › Kraaiachtigen › Kaapse roek
Kaapse roek | Corvus capensis
Cape Crow | Cuervo del Cabo
De Kaapse roek is de geheel zwarte kraai van het open boerenland en grasland van zuidelijk Afrika. Met zijn lange, slanke snavel lijkt hij meer op een roek dan op een raaf, en paren zitten vaak op telefoonpalen en hekken langs de wegen van het Hoogveld en de Karoo. Hij is minder aan mensen gebonden dan de schildraaf.
Geluid
Een hard, hees kraah of krah-krah, vaak met opgezette keelveren en een buigende beweging. Daarnaast een verrassend gevarieerd repertoire van borrelende, vloeiende en klokkende tonen, zoals een helder kwolop, vooral tussen de partners van een paar.
Opname: Walter Wallner — CC BY-NC-SA 4.0 · ingekort tot de eerste 60 s, mono · xeno-canto
Herkenning
48–53 cm. Het hele verenkleed is zwart met een paarsblauwe glans, bij versleten vogels bruiniger. De snavel is lang, slank en licht gebogen, duidelijk smaller dan bij andere kraaien van het gebied. De keelveren zijn ruig en worden bij het roepen opgezet. In vlucht vallen de lange vleugels en de vrij korte, afgeronde staart op. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels zijn doffer, bruinzwart en minder glanzend.
Verwarringssoorten
De schildraaf Corvus albus heeft een witte borst en een witte halsband. De witnekraaf Corvus albicollis is forser, met een zeer zware snavel met witte punt, een witte vlek in de nek en een korte staart. De huiskraai Corvus splendens is kleiner, met een grijze nek en borst. De treurdrongo Dicrurus adsimilis is geheel zwart maar veel kleiner, met een gevorkte staart.
Leefgebied
Open landschap: Hoogveld-grasland, akkers en weiden, de Karoo, droge savanne met weinig bomen en randen van moerassen. Foerageert op de grond op insecten, larven, zaden, graan en afval, en neemt ook eieren, jonge vogels en aas. Nestelt in hoge bomen, op elektriciteitsmasten en telefoonpalen.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van zuidelijk Afrika.
Verspreiding en trek
Algemeen in Zuid-Afrika buiten de dichtbeboste oostkust, in Lesotho en in het hoogland van Eswatini; verder in het midden en zuiden van Namibië, het zuiden en midden van Botswana, plaatselijk in het westen van Zimbabwe, en in het zuidwesten van Angola. Schaars of afwezig in het noorden en oosten van het gebied. Een afzonderlijke populatie leeft in Oost-Afrika, van Soedan, Ethiopië en Somalië tot Oeganda, Kenia en Tanzania.
- Jaarrond
- Zomergast (ca. okt–mrt)
- Wintergast (ca. apr–sep)
- Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Jaarrond. Rijd door boerenland in de Vrijstaat, het Hoogveld of de Karoo en kijk naar paren op palen en hekken langs de weg. In de winter verzamelen groepen zich op stoppelvelden, vaak samen met schildraven.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. De soort is wijd verspreid en profiteert van akkerbouw en van masten als nestplaats. Omdat hij schade aan maïs, zonnebloemen en fruit veroorzaakt en soms lammeren zou aanvallen, wordt hij plaatselijk vervolgd en vergiftigd. In delen van het westen van Zuid-Afrika lijkt hij terrein te verliezen aan de schildraaf.
Wetenschappelijke naam
Corvus capensis | Lichtenstein, 1823
Lichtenstein beschreef de soort in 1823 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Corvus werd in 1758 ingevoerd door Linnaeus. Corvus is het Latijnse woord voor 'raaf'. capensis is Latijn voor 'van de Kaap' — naar de Kaap de Goede Hoop, waar het eerste exemplaar vandaan kwam. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Kaap de Goede Hoop.