Nepenthes nebularum

Van deze soort staat nog geen foto met een Creative Commons-licentie of uit het publiek domein in de gids.

Herkenning

Een forse rozet met een korte stengel, tot zestig centimeter in doorsnee; bij weinig licht strekt de stengel zich tot een meter. De stengel is rond en tot anderhalve centimeter dik. De volwassen bladeren zijn groot en breed, tot 16,5 cm lang en 15 cm breed, met een breed afgeknotte top en vier tot zes duidelijke lengtenerven aan elke kant, aan een bladsteel van twaalf à vijftien centimeter. De bekers van volwassen planten zijn cilindrisch, 25 tot 29 cm hoog en tot 7,5 cm breed, met twee opvallende gefranjerde vleugels van anderhalve centimeter breed en franje van een tot anderhalve centimeter langs de voorzijde. Het peristoom is zeer breed, tot ongeveer zes à zeven centimeter, met grove ribben die in doorsnee een scherpe omgekeerde V vormen, twee millimeter hoog en drie millimeter uit elkaar. Het deksel is deltoïde-eirond, zo'n 7,5 bij 5,5 cm, met een hartvormige voet en golvende rand, een kiel, een basaal aanhangsel en een half kegelvormig aanhangsel bij de top; kiel en aanhangsels zijn crème tot geel, de dekselonderkant paars tot kastanjerood. Bekers en ranken zijn dicht bezet met roestbruine vertakte haren.

Gelijkende soorten

De soort staat dicht bij Nepenthes robcantleyi en Nepenthes truncata, beide van Mindanao. Nepenthes truncata heeft een smaller, rond peristoom en bij volwassen bekers geen franjevleugels meer. Nepenthes robcantleyi is ook donker en heeft ook een zeer breed peristoom, maar is grotendeels kaal en glanzend, terwijl Nepenthes nebularum dicht roestbruin behaard is; ook de vorm en de aanhangsels van het deksel verschillen. De beschrijvers opperden dat Nepenthes robcantleyi een natuurlijke hybride van Nepenthes nebularum en Nepenthes truncata zou kunnen zijn; voor bevestiging is DNA-onderzoek nodig.

De val en hoe hij werkt

Een grote valkuil met een opvallend brede, scherp geribde rand. De ribben van het peristoom zijn in doorsnee als een omgekeerde V, twee millimeter hoog, wat bij nat weer een uitgesproken glad oppervlak geeft. De brede franjevleugels langs de voorzijde zijn een looppad voor kruipende dieren. Het deksel heeft zowel een basaal aanhangsel als een aanhangsel bij de top; de contrasterende lichte kleur van kiel en aanhangsels tegen de donkere dekselonderkant valt samen met de plek waar de nectar wordt aangeboden. Het spoor is met twee à drie centimeter uitzonderlijk lang. Over de prooi is niets gepubliceerd.

Standplaats en ecologie

Submontaan nevelwoud tot ongeveer 1800 m (B1), waar de plant hoofdzakelijk epifytisch op hoge bomen groeit, soms ook op rotswanden. De bergen waar de soort staat, zijn een groot deel van de tijd in wolken gehuld. Een ondergrens is niet gepubliceerd, zodat het hoogteveld leeg blijft.

Verspreiding en hoogte

Endemisch op Mindanao, en bekend van twee van elkaar gescheiden bergen in het zuidoosten van het eiland. Omdat de soort op de Rode Lijst als bedreigd geldt, noemt deze gids de bergen niet. De aanduiding 'Mindanao, zuidoost' in onze soortenlijst klopt.

• Inheems

Vormen en variatie

Er zijn geen variëteiten beschreven. Jonge planten en planten in weinig licht zijn anders van verhouding: de stengel strekt zich, en de bekers van niet-volwassen planten zijn kleiner. De mogelijke rol van de soort als ouder van Nepenthes robcantleyi is een open vraag; kunstmatige kruisingen van Nepenthes nebularum en Nepenthes truncata lijken volgens latere waarnemers niet op Nepenthes robcantleyi, wat eerder voor twee nauw verwante, afzonderlijke soorten pleit.

Waar en wanneer te zien

De vindplaatsen zijn niet openbaar, en dat is terecht: het is een van de meest begeerde kannenplanten van de Filipijnen. Wie in het nevelwoud van het zuidoosten van Mindanao wandelt, kan hoog in de bomen letten op grote, donkere bekers met brede franjevleugels en een zeer brede, geribde rand, vaak half verborgen in de mist. Blijf op afstand, fotografeer, en deel geen coördinaten.

Staat van instandhouding

In de gegevens waarop deze gids steunt, staat de soort als bedreigd (Endangered). De beschrijvers stelden in 2016 de categorie Onvoldoende gegevens voor, omdat de populaties in de afgelegen bossen moeilijk te tellen zijn. Bedreigingen zijn het verlies van submontaan bos op Mindanao en de verzameldruk die een zeldzame soort met zich meebrengt. Zoals alle Nepenthes staat de soort in CITES bijlage II.

Wetenschappelijke naam

Nepenthes nebularum | Mansell & Suarez, 2016

Nepenthes nebularum werd in 2016 beschreven door Greg Mansell en William Suarez, in "Nepenthes nebularum, a new species from Mindanao, Philippines" (Carnivorous Plant Newsletter 45(4): 132-139). Zuidoostelijk Mindanao, Filipijnen, gedocumenteerd van de berg Hafas en een niet nader bekendgemaakte locatie, in submontaan mosbos tot 1800 m hoogte. De naam verwijst naar de mistige habitat waarin de soort werd ontdekt.

World Checklist of Vascular Plants (WCVP), via Plants of the World Online (POWO), Royal Botanic Gardens, Kew.