Alle soorten › Kraanvogelachtigen › Rallen › Amerikaans purperhoen

Amerikaans purperhoen | Porphyrio martinica

Purple Gallinule | Gallineta morada | Frango-d'água-azul

Het Amerikaans purperhoen is een blauwpaarse en groene ral van moerassen met drijvende planten in het laagland. Met zijn lange tenen loopt het over waterlelies en waterhyacinten en klautert het ook in riet en struiken. Jonge vogels zwerven ver en duiken op ver buiten het normale leefgebied, tot hoog in de Andes en op oceanische eilanden.

Amerikaans purperhoen (Porphyrio martinica)
Foto: Judy Gallagher — CC BY 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een kakelend, kippachtig kek-kek-kek en verschillende knorrende en piepende roepen; vliegende vogels roepen soms een hoog kiek.

Luister: RoepXC1071732

Opname: AUDEVARD Aurélien — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

30–36 cm. Kop, hals en onderdelen zijn diep blauwpaars, rug en vleugels bronsgroen. De snavel is rood met een gele punt, het voorhoofdsschild lichtblauw. De onderstaart is geheel wit. De poten zijn helder geel, met zeer lange tenen. De seksen zijn gelijk. Jongen zijn bleek geelbruin, met een lichtere buik, een groenblauwe tint op de vleugels en een doffe snavel.

Verwarrings­soorten

Het azuurpurperhoen Porphyrio flavirostris is kleiner en veel bleker, met een lichtblauwe kop en hals, een witte buik, een olijfbruine rug en een geelgroene snavel; jonge Amerikaanse purperhoenen lijken erop, maar zijn groter en missen de donkere veercentra op de rug. Het waterhoen Gallinula chloropus is leigrijs, met een witte flankstreep, een rood schild en groengele poten.

Leefgebied

Zoetwatermoerassen, meeroevers, hoefijzermeren en rijstvelden met drijvende vegetatie, riet en lage struiken, vooral in het laagland tot ongeveer 1000 m; zwervers ook hoger. Eet zaden, vruchten, bladeren, insecten, slakken en soms eieren of jongen van andere vogels. Het nest is een kom van plantenmateriaal in dichte vegetatie boven het water.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in het laagland van het Caribisch gebied, in de dalen van de Magdalena en de Cauca en ten oosten van de Andes. In Ecuador in het westelijke laagland en in het Amazonegebied. In Peru plaatselijk langs de noordkust en in het Amazonelaagland. In Bolivia in het laagland. Op de Galápagos een zeldzame dwaalgast. Buiten het gidsgebied van het zuidoosten van de Verenigde Staten tot in het noorden van Argentinië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in moerassen met waterhyacint en waterlelies, zoals rond Guayaquil en langs hoefijzermeren in het Amazonegebied; in de vroege ochtend lopen de vogels vaak in het open over de drijvende planten.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort profiteert plaatselijk van rijstvelden, maar heeft te lijden van drooglegging van moerassen.

Wetenschappelijke naam

Porphyrio martinica | (Linnaeus, 1766)

Linnaeus beschreef de soort in 1766 als Fulica martinica; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Porphyrio werd in 1760 ingevoerd door Brisson. De geslachtsnaam is de Latijnse naam porphyrio voor het purperhoen. De soortnaam verwijst naar het eiland Martinique. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Martinique.