Alle soorten › Zangvogels › Troepialen › Bandstaartbuidelspreeuw

Bandstaartbuidelspreeuw | Cacicus latirostris

Band-tailed Cacique | Cacique colifajeado | Japu-de-rabo-verde

De bandstaartbuidelspreeuw is een grote, oropendola-achtige buidelspreeuw van rivier-eilanden en overstroomd bos langs de grote rivieren van het westelijke Amazonegebied. Hij werd vroeger in een eigen geslacht geplaatst. Hij broedt in kolonies, vaak in of naast kolonies van oropendola's.

Bandstaartbuidelspreeuw (Cacicus latirostris)
Foto: NINA WENÓLI — CC0 1.0 · iNaturalist

Geluid

Vloeiende, klokkende en borrelende zangfrasen, bij het zingen begeleid door een buigende baltshouding, zoals bij oropendola's. Daarnaast korte, krassende roepen.

Luister: ZangXC1183588

Opname: Rob Felix — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

25–34 cm; het mannetje is veel groter dan het vrouwtje. Zwart, met een kastanjebruine tint op kop, hals en mantel. De snavel is zwart, met een verbrede, schildvormige basis op het voorhoofd, die bij het mannetje het grootst is. De staart is van onderen grotendeels geel, met zwarte middelste veren en een brede zwarte eindband; daaraan dankt de soort haar naam. Jongen zijn doffer, met een kleiner voorhoofdsschild.

Verwarrings­soorten

De roestrugoropendola Psarocolius angustifrons is groter, olijfbruin met een lichte snavel en een gele staart zonder zwarte eindband. De kuiforopendola Psarocolius decumanus is groter, met een ivoorkleurige snavel en een lichtblauwe iris. De helmbuidelspreeuw Cacicus oseryi is olijfbruin, met een gele snavel, en leeft in terra-firmebos aan de voet van de Andes. De geelstuitbuidelspreeuw Cacicus cela heeft een gele stuit en vleugelvlek en een lichte snavel.

Leefgebied

Rivier-eilanden, várzea, oeverbos en jonge begroeiing langs grote rivieren in het laagland, meestal onder 300 m. Foerageert in groepen in de boomkruinen op insecten en vruchten. Broedt in kolonies van hangende buidelnesten, vaak in dezelfde boom als oropendola's.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia alleen in het uiterste zuidoosten, langs de Amazone. In Ecuador zeer plaatselijk langs de grote rivieren in het oosten. In Peru in het noordoosten, langs de Amazone en de benedenlopen van haar grote zijrivieren, zuidelijk tot de Ucayali. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het westen van het Braziliaanse Amazonegebied.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek vanaf een boot langs de oevers van de Amazone en de grote zijrivieren in het noordoosten van Peru naar oropendolakolonies op rivier-eilanden; de bandstaartbuidelspreeuw broedt er vaak tussen.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het leefgebied langs de rivieren verandert van nature voortdurend en is nog grotendeels intact.

Wetenschappelijke naam

Cacicus latirostris | Swainson, 1838 (GBIF: Ocyalus latirostris)

Swainson beschreef de soort in 1838 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Cacicus werd in 1799 ingevoerd door De Lacépède. De geslachtsnaam komt van Spaans cacique, 'opperhoofd', een woord uit het Taíno van het Caribisch gebied. De soortnaam komt van Latijn latus, 'breed', en rostrum, 'snavel'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Peru.