Alle soorten › Zangvogels › Troepialen › Bobolink

Bobolink | Dolichonyx oryzivorus

Bobolink | Tordo arrocero | Triste-pia

De bobolink is een kleine, gorsachtige troepiaal die een van de langste trekroutes van alle zangvogels aflegt: van de graslanden van Noord-Amerika naar de pampa's en savannen ten zuiden van het Amazonegebied. Het mannetje in broedkleed is zwart met een strokleurige achterkop en witte schouders en stuit; buiten de broedtijd lijken beide seksen op een grote, geelbruine gors. In het gidsgebied is hij vooral doortrekker, ook op de Galápagos.

Bobolink (Dolichonyx oryzivorus)
Foto: Paul Danese — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Tijdens de trek vooral de roep, een metalig, opwaarts pink, vaak te horen van groepen die hoog overvliegen. De zang, een snel borrelend gekwetter, klinkt in het gidsgebied zelden.

Luister: ZangXC1021265

Opname: Stanislas Wroza — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

16–18 cm, met een korte, kegelvormige snavel en spitse staartpennen. Buiten de broedtijd, het kleed dat in het gidsgebied het meest te zien is, zijn beide seksen geelbruin, met donkere strepen op kruin en rug, een lichte middenstreep over de kruin, een donkere oogstreep en fijne strepen op de flanken; de onderdelen zijn warm geelbruin. Het mannetje in broedkleed (in het voorjaar soms al op doortrek) is zwart met een roomgele achterkop en witte schouders en stuit. Het vrouwtje in de broedtijd lijkt op het winterkleed.

Verwarrings­soorten

De dickcissel Spiza americana, eveneens een Nearctische trekvogel, heeft een grijze kop, een dikkere, grijze snavel en een gele borst. Vrouwtjes van de zwartkopsoldatenspreeuw Leistes militaris zijn groter, met een langere, spitse snavel en een rozige zweem op de buik. De graslandgors Ammodramus humeralis is kleiner en grijzer, met een gele vlek voor het oog. De wigstaartgrasgors Emberizoides herbicola heeft een lange, getrapte staart.

Leefgebied

Op de trek en in de winter in open land: rijstvelden, natte graslanden, savannen, weiden en akkers met hoog gras, van het laagland tot op de hoogvlakten van de Andes. Eet vooral zaden van grassen en granen, met name rijst. Broedt in hooilanden en prairies in Noord-Amerika; het nest ligt op de grond.

Verspreiding en trek

In Colombia doortrekker in het laagland aan beide zijden van de Andes en plaatselijk in de Andes. In Ecuador en Peru een schaarse doortrekker, vooral in het oostelijk laagland, met verspreide meldingen aan de westkant en in de Andes. In Bolivia doortrekker en wintergast in de savannen en graslanden van het oostelijk laagland. Op de Galápagos een vrij regelmatige doortrekker in kleine aantallen, vooral in de noordelijke herfst. Broedt in het zuiden van Canada en het noorden van de Verenigde Staten; overwintert vooral in Paraguay, het noorden van Argentinië en aangrenzende delen van Brazilië en Bolivia.

  • Wintergast (ca. okt–mrt)
  • Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Let in september–november en maart–mei op groepjes geelbruine vogels die met een metalig pink overvliegen of in rijstvelden en natte graslanden zitten. In Bolivia zijn ze in de zuidelijke zomer in de savannen van het oosten te vinden.

Staat van instandhouding

Gevoelig. De soort gaat achteruit door het vroege maaien van hooilanden in het broedgebied, door bestrijding als plaag in rijstvelden en door vangst voor de handel in kooivogels in het overwinteringsgebied.

Wetenschappelijke naam

Dolichonyx oryzivorus | (Linnaeus, 1758)

Linnaeus beschreef de soort in 1758 als Fringilla oryzivora; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Dolichonyx werd in 1827 ingevoerd door Swainson. De geslachtsnaam komt van Oudgrieks dolikhos, 'lang', en onux, 'klauw' of 'nagel'. De soortnaam komt van Latijn oryza, 'rijst', en -vorus, 'etend'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit South Carolina, Verenigde Staten.