Alle soorten › Uilen › Echte uilen › Boliviaanse dwerguil

Boliviaanse dwerguil | Glaucidium bolivianum

Yungas Pygmy Owl | Caburé yungueño | Caburé-das-yungas

De Boliviaanse dwerguil is de dwerguil van de Yungas, de vochtige bergbossen op de oostflank van de Andes van Peru tot het noordwesten van Argentinië. Hij werd vroeger als ondersoort van de andesdwerguil gezien, maar verschilt in zang. Net als zijn verwanten is hij ook overdag actief.

Boliviaanse dwerguil (Glaucidium bolivianum)
Foto: Thibaud Aronson — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een tamelijk trage reeks gelijkmatig verdeelde, holle tonen, soms voorafgegaan door twee of drie fluittonen. Zingt overdag en 's nachts.

Luister: ZangXC640945

Opname: Jacob Wijpkema — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

16 cm, met een ronde kop zonder oorpluimen, gele ogen, witte wenkbrauwen en een witte keel. Er zijn een bruine en een roodbruine vorm en zelden een grijze. Kruin, rug en bovenvleugel met lichte vlekjes, de staart met lichte banden. In de nek twee zwarte, wit omrande 'valse ogen'. De onderdelen zijn licht, met bruine strepen op flanken en buik. Vrouwtjes zijn gemiddeld iets zwaarder dan mannetjes.

Verwarrings­soorten

De andesdwerguil Glaucidium jardinii leeft noordelijker en zingt een snellere, lange reeks tonen; in het veld is de zang het beste kenmerk. De snorrebaarduil Xenoglaux loweryi is kleiner, met vrijwel geen staart, oranjebruine ogen en lange snorharen. Parkers dwerguil Glaucidium parkeri leeft lager, in de uitlopers, en zingt korte reeksen van enkele tonen. Hardy's dwerguil Glaucidium hardyi leeft in het laaglandbos van het Amazonegebied en heeft een grijzere kop.

Leefgebied

Vochtig bergbos, nevelwoud met veel mos en epifyten en Podocarpus-bos, van de middelste lagen tot in het bladerdak, meestal tussen 1400 en 3000 m, plaatselijk vanaf 900 m en in Bolivia tot 3900 m. Jaagt op insecten, kleine vogels en kleine zoogdieren. Broedt in boomholten.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Peru op de oostflank van de Andes, van Amazonas en San Martín zuidwaarts. In Bolivia in de Yungas en de bergbossen van de oostflank. Ontbreekt in Colombia, Ecuador en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het noordwesten van Argentinië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Langs wegen door de Yungas, bijvoorbeeld de weg naar Manu in Peru of de Yungasweg in Bolivia. Luister naar de trage reeks tonen en let op kleine vogels die alarm slaan.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort is plaatselijk vrij algemeen; ontbossing op de oostflank vormt een plaatselijke bedreiging.

Wetenschappelijke naam

Glaucidium bolivianum | König, 1991

König beschreef de soort in 1991 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Glaucidium werd in 1826 ingevoerd door Boie. De geslachtsnaam komt van Grieks glaukidion, 'uiltje', verkleinwoord van glaux, 'uil'; Friedrich Boie voerde de naam in 1826 in. De soortnaam verwijst naar Bolivia, het land dat naar Simón Bolívar (1783–1830) is genoemd. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bolivia.