Alle soorten › Zangvogels › Troepialen › Boliviaanse troepiaal

Boliviaanse troepiaal | Oreopsar bolivianus

Bolivian Blackbird | Tordo boliviano | Pássaro-preto-boliviano

De boliviaanse troepiaal is een bruinzwarte troepiaal die alleen in Bolivia voorkomt, in de droge dalen van de oostelijke Andes. Hij leeft in groepen op rotsige hellingen met cactussen en struweel en broedt in rotsspleten. Het is de enige soort van zijn geslacht.

Boliviaanse troepiaal (Oreopsar bolivianus)
Foto: sandykeller — CC BY 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Groepen laten een gevarieerd mengsel horen van heldere fluittonen, gorgelende tonen en een druk gekwetter. Roepen zijn korte, harde tsjek-tonen.

Luister: ZangXC702464

Opname: Richard E. Webster — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

22–24 cm, met een vrij lange, spitse, zwarte snavel. Het verenkleed is dof bruinzwart, zonder glans. De handpennen zijn bruin en vormen in de vlucht een lichtere, bruine vleugelvlek; in rust zijn ze als bruine randen op de gevouwen vleugel te zien. De ogen zijn donker. De seksen zijn gelijk. Jongen zijn iets bruiner.

Verwarrings­soorten

De grijze koevogel Agelaioides badius, die in dezelfde dalen leeft, is kleiner en grijsbruin, met kastanjebruine vleugels en een kortere snavel. De chopitroepiaal Gnorimopsar chopi is glanzend zwart, zonder bruin in de vleugel, en leeft in het laagland. Het mannetje van de glanskoevogel Molothrus bonariensis is kleiner en paars geglansd, met een kegelvormige snavel.

Leefgebied

Droge, rotsige hellingen met cactussen en doornstruweel, kliffen, ravijnen en akkerranden in de droge inter-Andesdalen, ruwweg tussen 1100 en 3100 m. Zoekt in groepjes vooral op de grond naar insecten en zaden, ook op akkers. Het nest ligt in een spleet in een rotswand of in een hol in een steile wand.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Endemisch voor Bolivia: in de droge inter-Andesdalen van Cochabamba, Chuquisaca, Potosí en het westen van Santa Cruz. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Peru en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in de droge dalen ten zuiden en oosten van Cochabamba, bijvoorbeeld langs wegen door cactusstruweel met rotswanden; groepjes zitten vaak op rotsen of telegraafdraden.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een klein verspreidingsgebied, maar verdraagt het kleinschalige agrarische landschap van de droge dalen.

Wetenschappelijke naam

Oreopsar bolivianus | Sclater, 1939 (GBIF: Agelaioides oreopsar)

Sclater beschreef de soort in 1939 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Oreopsar voerde hij in datzelfde werk in. De geslachtsnaam komt van Grieks oros, 'berg', en psar, 'spreeuw': een bergspreeuw. De soortnaam verwijst naar Bolivia. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Sucre, Chuquisaca, Bolivia.