Alle soorten › Zangvogels › Mierpitta's › Brilmierpitta
Brilmierpitta | Hylopezus perspicillatus
Streak-chested Antpitta | Tororoí pechilistado | Torom-de-peito-estriado
De brilmierpitta is een kleine, bijna staartloze bodemvogel van het vochtige laaglandbos aan de Pacifische kant van Colombia en in het noordwesten van Ecuador. De brede okergele oogring en de zwart gestreepte borst geven de soort zijn naam in verschillende talen. Hij leeft verborgen op de bosbodem en wordt meestal eerst aan zijn fluitende zang opgemerkt.
Geluid
De zang is een reeks van zes tot tien heldere fluittonen, die eerst in toonhoogte en sterkte toenemen en daarna dalen en wegsterven, pu pu pu-pu-PU-PU pew pew. Een zingende vogel herhaalt de reeks vaak lange tijd vanaf dezelfde plek.
Opname: Sue Riffe — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
13–14 cm, rond en vrijwel staartloos op lange, roze-grijze poten. Kruin en nek zijn grijs, de bovendelen olijfbruin. Een brede okergele oogring met een lichte teugel vormt een bril; daaronder loopt een donkere baardstreep. De vleugeldekveren hebben okergele toppen die twee rijen stippen vormen. De onderdelen zijn wit met een okergele waas over de borst en scherpe zwarte strepen op borst en flanken. De seksen zijn gelijk; jonge vogels zijn bruiner en donziger.
Verwarringssoorten
De oranjeflankmierpitta Myrmothera dives mist de bril en de vleugelstippen, en heeft een vrijwel ongestreepte borst met oranjebruine flanken. De roodkruinmierpitta Pittasoma rufopileatum is groter, met een roodbruine kruin en een brede zwarte wenkbrauwstreep. De okerborstdwergmierpitta Grallaricula flavirostris is veel kleiner, met een gele snavel, en zit hoger in de onderlaag. De roodflankmierpitta Hylopezus macularius lijkt sterk, maar komt alleen ten oosten van de Andes voor.
Leefgebied
De bodem van vochtig, hoog laagland- en voetheuvelbos, ook oud secundair bos, tot ongeveer 1200 m. Hupt over de strooisellaag, staat dan stil, en zoekt insecten, spinnen en andere ongewervelden. Het nest is een ondiepe kom van bladeren en takjes, laag in een struik of op een stronk.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in het vochtige laagland langs de Pacifische kust, van Chocó zuidwaarts tot Nariño, en in het noorden tot in Antioquia en de middelste Magdalenavallei. In Ecuador in het noordwesten, vooral in Esmeraldas en het westen van Pichincha. Ontbreekt in Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van Honduras tot Panama.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister in de vroege ochtend naar de fluitende zang in grote, weinig verstoorde laaglandbossen van noordwest-Ecuador en de Colombiaanse Chocó. Een zingende vogel zit vaak minutenlang laag boven de grond op een tak of omgevallen stam.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De stand neemt af door de kap van laaglandbos aan de Pacifische kant, en de soort verdwijnt uit sterk versnipperd bos.
Wetenschappelijke naam
Hylopezus perspicillatus | (Lawrence, 1861)
Lawrence beschreef de soort in 1861 als Grallaria perspicillata; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Hylopezus werd in 1909 ingevoerd door Ridgway. De geslachtsnaam komt van Oudgrieks hulē, 'bos', en pezos, 'lopend'. De soortnaam komt van Nieuw-Latijn perspicillatus, 'met een bril', naar de lichte oogring. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Panama.