Alle soorten › Zangvogels › Mierpitta's › Chapmans dwergmierpitta
Chapmans dwergmierpitta | Grallaricula lineifrons
Crescent-faced Antpitta | Ponchito medialuna | Tovaquinha-de-meia-lua
Chapmans dwergmierpitta is een kleine mierpitta van het hoogste bergbos vlak onder de boomgrens, met een zwart gezicht en een grote witte halve maan voor het oog. De onderdelen zijn wit tot okergeel met zwarte strepen. De soort leeft plaatselijk in de Andes van Colombia en Ecuador en wordt meestal pas opgemerkt aan de stijgende fluitreeks.
Geluid
De zang is een stijgende reeks fluitende tonen die eindigt in enkele schelle noten. Verder een zachte, dalende fluittoon en een korte roep, tsjoep.
Opname: Iván Lau — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
11–12 cm, rond en kortstaartig. Kruin en nek zijn donker roetgrijs, het gezicht is zwart, met een witte halve maan die van de voorkruin over de teugel bijna tot de keel loopt en een klein wit vlekje achter het oog. De bovendelen zijn bruinachtig olijf. De onderdelen zijn wit met een okergele waas en dicht zwart gestreept; de onderstaartdekveren zijn okergeel. De snavel is zwart, de poten zijn blauwgrijs tot paarsgrijs. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
Geen andere dwergmierpitta heeft een zwart gezicht met een witte halve maan. De grijskapdwergmierpitta Grallaricula nana heeft een grijze kruin, maar oranjeroodbruine, ongestreepte onderdelen, en leeft meestal lager. De bergmierpitta Grallaria quitensis leeft op dezelfde hoogte, maar is veel groter en egaal bruin en houdt zich op in opener páramo en struweel.
Leefgebied
De ondergroei van vochtig nevelwoud en elfenwoud vlak onder de boomgrens, vrijwel altijd boven 2900 m en tot ongeveer 3700 m. Minder gebonden aan bamboe dan andere dwergmierpitta's. Foerageert alleen of in paren, pikt insecten, spinnen en andere geleedpotigen van bladeren en uit de strooisellaag en eet ook regenwormen. Het nest is een ondiep kommetje van mos en twijgjes op een platform, 1,8 tot 3,6 m boven de grond; beide ouders bouwen het nest en voeren de jongen.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia op verspreide plaatsen in de Centrale Andes, van Quindío zuidwaarts, en verder zuidelijk tot Nariño. In Ecuador vooral op de oostflank en in de hoge Andes, zuidwaarts tot Loja. In Peru niet met zekerheid vastgesteld. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister vroeg in de ochtend in dicht bos net onder de boomgrens, bijvoorbeeld rond de pas van Papallacta in Ecuador, naar de stijgende fluitreeks. Op enkele plekken in Ecuador en Colombia komt de soort naar voederplekken met regenwormen.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Het hooggelegen bos wordt plaatselijk aangetast door kap en afbranden voor weiland, ook in beschermde gebieden, maar de soort lijkt ook aangetast en secundair bos te gebruiken.
Wetenschappelijke naam
Grallaricula lineifrons | (Chapman, 1924)
Chapman beschreef de soort in 1924 als Apocryptornis lineifrons; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Grallaricula werd in 1858 ingevoerd door Sclater. De geslachtsnaam is een verkleinwoord van het geslacht Grallaria, Nieuw-Latijn voor 'steltloper'. De soortnaam komt van Latijn linea, 'lijn', en frons, 'voorhoofd', naar de lichte halvemaanvormige tekening in het gezicht. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Oyacachi, Napo, Ecuador.