Alle soorten › Zangvogels › Troepialen › Bruinrugoropendola

Bruinrugoropendola | Psarocolius cassini

Baudo Oropendola | Oropéndola del Baudó | Japu-de-baudó

De bruinrugoropendola komt alleen voor in het Pacifische laagland van Noordwest-Colombia en is een van de minst bekende oropendola's. De Engelse en Spaanse naam verwijzen naar de Serranía de Baudó in het Chocó. Er zijn betrekkelijk weinig kolonies bekend, vooral langs rivieren.

Bruinrugoropendola (Psarocolius cassini)
Foto: juanpablofranco — CC BY-NC 4.0 · iNaturalist

Geluid

Het baltsgeluid is een luid, vloeiend gorgelen, vergelijkbaar met dat van de zwarte oropendola, met een buiging van het mannetje; daarnaast harde roepen. Het geluid is weinig beschreven.

Luister: ZangXC168503

Opname: Ottavio Janni — CC BY-NC-SA 3.0 · xeno-canto

Herkenning

40–47 cm; het mannetje is groter dan het vrouwtje. Kop, hals en onderdelen zijn zwart; rug, vleugels en stuit helder kastanjebruin. De staart is geel met donkere middelste veren. De snavel is zwart met een oranjerode punt. Een kale wangvlek is roze. Het oog is donker. Jongen zijn doffer.

Verwarrings­soorten

De zwarte oropendola Psarocolius guatimozinus heeft een donkerder, doffer bruine rug en een lichtblauwe kale wangvlek met roze onderrand, en leeft verder naar het noorden. Waglers oropendola Psarocolius wagleri is kleiner, met een kastanjebruine kop en een lichte snavel. De kuiforopendola Psarocolius decumanus is kleiner en zwart, met een ivoorkleurige snavel en een lichtblauw oog.

Leefgebied

Ongestoord en licht verstoord vochtig laaglandbos en bosranden langs rivieren, in het laagland en de lage heuvels tot ongeveer 500 m. Kolonies hangen in hoge, vrijstaande bomen bij rivieren of in open plekken. Eet waarschijnlijk vooral vruchten en insecten, zoals verwante soorten.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Komt alleen voor in Colombia: in het Pacifische laagland van het Chocó, rond de Serranía de Baudó en langs de rivieren in het midden en noorden van het departement. Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Bezoek rivieroevers in het laagland van het Chocó, bij voorkeur met een lokale gids die actieve kolonies kent; de vogels zijn in de ochtend het meest actief rond de kolonie.

Staat van instandhouding

Kwetsbaar. De soort heeft een klein verspreidingsgebied en een kleine stand, die wordt bedreigd door houtkap, mijnbouw en de omzetting van bos in landbouwgrond in het Chocó.

Wetenschappelijke naam

Psarocolius cassini | (Richmond, 1898)

Richmond beschreef de soort in 1898 als Gymnostinops cassini; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Psarocolius werd in 1827 ingevoerd door Wagler. De geslachtsnaam combineert Grieks psar, 'spreeuw', met koloios, 'kauw'. De soortnaam eert John Cassin (1813–1869), Amerikaans ornitholoog en lithograaf in Philadelphia. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Río Truandó, Chocó, Colombia.