Alle soorten › Steltloperachtigen › Meeuwen, sterns en schaarbekken › Grote stern
Grote stern | Thalasseus sandvicensis
Sandwich Tern | Charrán patinegro | Trinta-réis-de-bando
De grote stern is een middelgrote, zeer lichte kuifstern met een lange, zwarte snavel met een gele punt. Hij broedt aan de kusten van Europa en West-Azië en, in een aparte Amerikaanse vorm die soms als eigen soort wordt opgevat, aan de kusten van Noord-Amerika, het Caribisch gebied en het oosten van Zuid-Amerika. In het gidsgebied is hij een wintergast langs beide kusten.
Geluid
Een luid, schurend, tweelettergrepig kier-rik, vaak in de vlucht en in groepen.
Opname: Clément Bruneau — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
36–41 cm, een slanke stern met lange, smalle vleugels, een korte, gevorkte staart en zwarte poten. De snavel is lang, dun en zwart met een gele punt; bij de Caribische vorm eurygnathus, die aan de Caribische kust van Colombia voorkomt, is hij geheel of grotendeels geel. In broedkleed een zwarte kap met een ruige kuif op het achterhoofd. De bovendelen zijn zeer lichtgrijs, de onderdelen wit. In winterkleed, dat in het gidsgebied het meest te zien is, is het voorhoofd wit en de kruin wit gespikkeld, met een zwarte kuif achter het oog. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels hebben donkere vlekjes op de bovendelen en een kortere snavel.
Verwarringssoorten
De koningsstern Thalasseus maximus is groter en zwaarder, met een dikke, oranje snavel. De sierlijke stern Thalasseus elegans heeft een langere, licht gebogen, oranjegele snavel en een langere kuif; vogels met een gele snavel van de vorm eurygnathus lijken er sterk op, maar de snavel is rechter en geler, niet oranje. De lachstern Gelochelidon nilotica heeft een korte, dikke, geheel zwarte snavel en geen kuif.
Leefgebied
Zandstranden, estuaria, lagunes, havens, pieren en de kustzee, meestal binnen enkele kilometers van de kust. Vist door vanuit de vlucht van enige hoogte in het water te duiken en eet vooral kleine scholvis zoals ansjovis en sardines. Rust in groepen op stranden en zandbanken, vaak samen met andere sterns en meeuwen. In het gidsgebied broeden, voor zover bekend, alleen kleine aantallen van de Caribische vorm.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia langs de Caribische en de Pacifische kust; aan de Caribische kust ook vogels met een gele snavel. In Ecuador wintergast langs de hele kust. In Peru wintergast langs de kust, het talrijkst in het noorden. Op de Galápagos zeldzaam. Ontbreekt in Bolivia. De Amerikaanse vorm broedt aan de Atlantische en de Golfkust van Noord-Amerika, in het Caribisch gebied en langs de kust van Brazilië en Argentinië; de nominaatvorm broedt in Europa en West-Azië.
- Jaarrond
- Wintergast (ca. okt–mrt)
- Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek groepen rustende sterns op de stranden van het schiereiland Santa Elena (Ecuador), aan de noordkust van Peru of bij Santa Marta (Colombia). Let in een groep koningssterns op de kleinere, lichtere vogels met een zwarte snavel met gele punt.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Kolonies zijn gevoelig voor verstoring en voor schommelingen in het aanbod van kleine scholvis.
Wetenschappelijke naam
Thalasseus sandvicensis | (Latham, 1787)
Latham beschreef de soort in 1787 als Sterna sandvicensis; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Thalasseus werd in 1822 ingevoerd door Boie. De geslachtsnaam komt van Grieks thalassa, 'zee'; thalasseus betekent 'zeevaarder' of 'visser'. De soortnaam sandvicensis verwijst naar Sandwich in Kent (Engeland); dat is niet noodzakelijk de typelocatie. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Sandwich, Kent, Engeland.