Alle soorten › Zangvogels › Kardinaalachtigen › Karmozijnkoptangare

Karmozijnkoptangare | Piranga rubriceps

Red-hooded Tanager | Piranga capuchirroja | Sanhaço-de-capuz-vermelho

De karmozijnkoptangare is een tangare van het hogere bergbos van de noordelijke Andes, met een rode kap boven een geel lichaam en zwarte vleugels. Paren en groepjes zoeken hun voedsel in de midden- en boomlaag, vaak aan de rand van het bos en in bemoste, epifytenrijke bomen. Hij sluit zich ongeveer de helft van de tijd aan bij gemengde groepen.

Karmozijnkoptangare (Piranga rubriceps)
Foto: Nick Athanas — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang mengt dunne trillers met zachtere, meer melodieuze frasen; een andere zang is een herhaalde reeks tsie-tonen. De roep is een scherp spink of tink.

Luister: ZangXC1072631

Opname: Juan Freile — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

17–18 cm, met een vrij dikke, lichte snavel. Het mannetje heeft een karmozijnrode kap die kop, keel en borst bedekt; de rest van de onderdelen is geel, de rug geelachtig olijfgroen. De vleugels zijn zwart, met een gele schoudervlek, de staart is zwartachtig. Het vrouwtje is doffer, en het rood beperkt zich tot de kop en keel. Over het jeugdkleed is weinig bekend.

Verwarrings­soorten

Weinig andere vogels in het bergbos hebben deze combinatie van rode kap, gele onderdelen en zwarte vleugels. De kaneelborsttangare Thlypopsis ornata is kleiner, met een slanke snavel, een roodbruine kop en borst en een witte buik, en heeft geen zwarte vleugels. De zomertangare Piranga rubra is als mannetje helemaal rood en als vrouwtje egaal geelachtig, zonder rode kap; hij leeft meestal lager.

Leefgebied

Binnenste en randen van vochtig bergbos en nevelwoud, vooral waar veel mossen en epifyten groeien, ruwweg tussen 1700 en 3000 m. Huppt door takken en bladeren in de midden- en boomlaag en zoekt er insecten en vruchten, vaak op meer open plekken. Leeft in paren of groepjes en trekt vaak met gemengde groepen mee. Over het broeden is weinig bekend.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in alle drie de Andesketens. In Ecuador op de oostflank van de Andes, vooral tussen 2200 en 3000 m. In Peru op de oostflank in het noorden, zuidwaarts tot Huánuco. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Kijk in nevelwoud en aan bosranden op de oostflank naar een gemengde groep in de boomkruinen; het rood van de kap valt tussen het groen van de bemoste takken op. De scherpe spink-roep helpt om de vogels te vinden.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort is plaatselijk vrij schaars en hangt af van bergbos, dat in delen van het verspreidingsgebied wordt gekapt.

Wetenschappelijke naam

Piranga rubriceps | Gray, 1844

Gray beschreef de soort in 1844 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Piranga werd in 1808 ingevoerd door Vieillot. De geslachtsnaam komt van het Tupi-woord tijepiranga, de naam van een onbekend klein vogeltje. De soortnaam komt van Latijn ruber, 'rood', en -ceps, '-kop', naar de rode kop. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bogotá, Colombia.