Alle soorten › Nandoeachtigen › Nandoes › Nandoe
Nandoe | Rhea americana
Greater Rhea | Ñandú común | Ema
De nandoe is de grootste vogel van Zuid-Amerika, een niet-vliegende loopvogel van open grasland en savanne. In het gidsgebied leeft hij alleen in het laagland van het oosten van Bolivia. Buiten de broedtijd trekt hij in groepen rond, vaak samen met herten of vee. De naam is een klanknabootsing van de roep van het mannetje.
Geluid
Meestal stil. Het mannetje laat in de broedtijd een diep, brommend nan-doe horen. Bij bedreiging sissen beide seksen; de kuikens geven fluittonen.
Opname: Dante Buzzetti — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
127–140 cm; staand tot ongeveer 1,5 m hoog. Lange hals, lange, kale onderpoten met drie tenen en een rond, staartloos lichaam onder los, zacht verenkleed. Het verenkleed is egaal grijs tot grijsbruin, zonder witte vlekken. Het mannetje heeft zwart op kruin, nek en de voorkant van de onderhals en borst, in de broedtijd uitgebreider; het vrouwtje is lichter en heeft minder zwart. De grote vleugels worden bij het rennen gespreid. Jonge vogels zijn grijzer, met donkere lengtestrepen. Witte, leucistische vogels komen voor.
Verwarringssoorten
In zijn leefgebied niet te verwarren. Darwins nandoe Rhea pennata is kleiner, bruiner, met kleine witte vlekken op rug en vleugels en bevederde bovenpoten, en leeft alleen op het altiplano in het westen van Bolivia en het zuiden van Peru, ver van het laagland.
Leefgebied
Open grasland, savanne, cerrado en open Chaco-struweel, ook weilanden en akkers met verspreide bosjes, in het laagland. Eet bladeren, zaden en vruchten, en daarnaast insecten en kleine gewervelde dieren. Het mannetje maakt een nest op de grond, waarin meerdere vrouwtjes hun eieren leggen; hij broedt alleen en zorgt voor de kuikens, die hij fel verdedigt.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Bolivia in het oostelijke laagland: de savannen van de Beni, de open gebieden van Santa Cruz en de Chaco in het zuidoosten. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Peru en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het oosten en midden van Brazilië, in Paraguay, Uruguay en het noorden en midden van Argentinië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
In de savannen van de Beni, bijvoorbeeld rond Trinidad, en op grote veebedrijven in het oosten van Bolivia, waar groepen in het open grasland van ver te zien zijn. Benader ze voorzichtig: bij verstoring rennen ze snel weg.
Staat van instandhouding
Gevoelig. De stand neemt af door de omzetting van grasland en savanne in akkerbouw, door jacht en het rapen van eieren. Op grote veebedrijven en in beschermde savannen houdt de soort goed stand.
Wetenschappelijke naam
Rhea americana | (Linnaeus, 1758)
Linnaeus beschreef de soort in 1758 als Struthio americanus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Rhea werd in 1760 ingevoerd door Brisson. De geslachtsnaam verwijst naar Rhea, in de Griekse mythologie een titanin en de moeder van Zeus. De soortnaam is Latijn americana, 'Amerikaans', naar het werelddeel waar de soort leeft. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Sergipe en Rio Grande do Norte, Brazilië.