Alle soorten › Zangvogels › Mierpitta's › Oxapampamierpitta
Oxapampamierpitta | Grallaria centralis
Oxapampa Antpitta | Tororoí de Oxapampa | Tovacuçu-de-oxapampa
De oxapampamierpitta werd in 2020 als nieuwe soort beschreven bij de opsplitsing van de roodbruine mierpitta. Hij is genoemd naar de provincie Oxapampa in Pasco, waar de eerste geluidsopnamen en balgen werden verzameld. Het is een kleine, roodbruine bodemvogel van het bergbos op de oostflank in Midden-Peru.
Geluid
De lange zang is een snelle triller van korte, helder klinkende tonen van ongeveer 2 tot 2,5 seconde. De korte zang is een enkele korte, dalende toon. Hij zingt vooral bij zonsopgang en in de vroege ochtend, meestal vanaf een lage zitplaats.
Opname: Guy Kirwan — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
14–15 cm, klein, rond en kortstaartig, op zwartachtige tot donkergrijze poten, met een zwarte snavel. Kop en bovendelen zijn donker roodbruin. Keel, borst, zijden en flanken zijn geelachtig roodbruin, het buikmidden geler en de onderbuik licht okergeel. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De baaimierpitta Grallaria capitalis in hetzelfde gebied is groter en donkerder kastanjebruin, met een holle fluitzang van enkele tonen. De panaomierpitta Grallaria oneilli, de junínmierpitta Grallaria obscura en de kastanjebruine mierpitta Grallaria blakei lijken sterk; ze zijn vooral te onderscheiden op zang en verspreiding.
Leefgebied
Ondergroei van vochtig bergbos en secundair bos, ongeveer tussen 2400 en 2700 m; vermoedelijk vooral dichte ondergroei en bamboe, zoals bij verwante soorten. Over voedsel en broeden is vrijwel niets bekend.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Alleen in Peru, op de oostflank van de Andes, van de Huallaga in Huánuco zuidwaarts via Pasco tot in Junín, ten noorden van de Mantaro. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister bij zonsopgang in het bergbos rond Oxapampa en elders in Pasco naar de snelle triller. Omdat de soort pas kort erkend is, is de precieze verspreiding nog onvolledig bekend.
Staat van instandhouding
Niet geëvalueerd als aparte soort. Het verspreidingsgebied is klein en het bergbos op de oostflank van Midden-Peru wordt gekapt voor landbouw; vermoedelijk is de soort ten minste gevoelig.
Wetenschappelijke naam
Grallaria centralis | Hosner, Robbins, Isler & Chesser, 2020
Hosner, Robbins, Isler & Chesser beschreef de soort in 2020 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Grallaria werd in 1816 ingevoerd door Vieillot. De geslachtsnaam komt van Nieuw-Latijn grallarius, 'steltloper', naar de lange poten. De soortnaam komt van Latijn centralis, 'centraal', naar het verspreidingsgebied nabij het geografische midden van Peru. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Río Satipo boven Calabaza, Junín, Peru.