Alle soorten › Zangvogels › Kardinaalachtigen › Rode kardinaal

Rode kardinaal | Cardinalis cardinalis

Northern Cardinal | Cardenal rojo | Cardeal-do-norte

De rode kardinaal is de bekende rode kardinaal met kuif van het oosten van Noord-Amerika, Mexico en het noorden van Midden-Amerika. Hij is een standvogel die vrijwel niet trekt. In het gidsgebied komt hij alleen als zeldzame dwaalgast voor; losse meldingen kunnen ook ontsnapte kooivogels betreffen.

Rode kardinaal (Cardinalis cardinalis)
Foto: Rhododendrites — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een reeks luide, heldere fluittonen, zoals wiet-wiet-wiet of tsjier tsjier tsjier. De roep is een scherp, metaalachtig tsjip.

Luister: ZangXC1147282

Opname: Scott Crabtree — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

21–23 cm, met een spitse kuif, een vrij lange staart en een zware, kegelvormige, rood-oranje snavel. Het mannetje is helderrood, met een zwart gezicht en een zwarte keel rond de snavelbasis. Het vrouwtje is warm grijsbruin, met rode tinten in kuif, vleugels en staart, een smal donker gezicht en eveneens een rood-oranje snavel. Jonge vogels lijken op het vrouwtje, maar hebben een donkere snavel.

Verwarrings­soorten

De vermiljoenkardinaal Cardinalis phoeniceus van het droge noorden van Colombia heeft een langere, smallere kuif, een lichtgrijze snavel en geen zwart gezicht. De zomertangare Piranga rubra heeft geen kuif en een lichte, slankere snavel. De rode miertangare Habia rubica en verwante miertangares zijn doffer rood, zonder kuif, en leven in de ondergroei van bos.

Leefgebied

Bosranden, struweel, tuinen en parken, halfopen terrein met struiken en dichte begroeiing langs water. Eet zaden, vruchten en insecten, vaak op de grond. Het nest is een losse kom van twijgen en grassen in een dichte struik.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia, Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos alleen als zeldzame dwaalgast, met hooguit enkele losse meldingen waarvan de herkomst onzeker is. Buiten het gidsgebied in het zuidoosten van Canada, het oosten en zuiden van de Verenigde Staten, Mexico en het noorden van Midden-Amerika; ingevoerd op Hawaï en Bermuda.

Hoe en wanneer kijken

Een rode kardinaal met kuif in het gidsgebied is vaker een vermiljoenkardinaal of een ontsnapte kooivogel; let op de kleur van de snavel en het zwarte gezicht.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort is talrijk en profiteert van tuinen en halfopen cultuurland.

Wetenschappelijke naam

Cardinalis cardinalis | (Linnaeus, 1758)

Linnaeus beschreef de soort in 1758 als Loxia cardinalis; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Cardinalis werd in 1838 ingevoerd door Bonaparte. De geslachtsnaam komt van Latijn cardinalis, 'kardinaal', naar het rode gewaad van kardinalen. De soortnaam herhaalt Latijn cardinalis, 'kardinaal', naar het rode verenkleed. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit South Carolina, Verenigde Staten.