Alle soorten › Valkachtigen › Valken en caracara's › Roodkeelcaracara

Roodkeelcaracara | Ibycter americanus

Red-throated Caracara | Caracara comecacao | Cancão

De roodkeelcaracara is een zwart-witte caracara van het hoge bladerdak van het Amazonebos, die in luidruchtige groepen leeft. Hij is gespecialiseerd in het openbreken van nesten van wespen en bijen, waarvan hij de larven eet. De schorre koorroep van een groep is in het laaglandbos van ver te horen.

Roodkeelcaracara (Ibycter americanus)
Foto: Charles J. Sharp — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een luide, schorre koorroep van een groep, een reeks harde kreten als ka-ka-ka-kaw en ka-ka-o, vaak langdurig herhaald.

Luister: ZangXC1156099

Opname: Jacob Wijpkema — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

50–56 cm, met een lange staart en brede vleugels. De volwassen vogel is glanzend zwart, met een witte buik, witte dijen en witte onderstaartdekveren. De keel en het gezicht zijn naakt en rood; de rode huid loopt door tot rond het oog. De snavel is geelachtig met een grijze basis, de poten zijn rood tot oranjerood. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels hebben een doffer gezicht en een zwartachtige of gevlekte buik.

Verwarrings­soorten

De zwarte caracara Daptrius ater is kleiner en geheel zwart, met een oranje gezicht, een witte band aan de staartbasis en gele poten, en leeft vooral langs rivieren. De zwarte arendbuizerd Buteogallus urubitinga heeft een witte staartbasis, gele poten en geen naakt rood gezicht.

Leefgebied

Hoog vochtig laaglandbos op terra firme en in de várzea, ook bosranden en open plekken met hoge bomen; vooral onder 1000 m, plaatselijk hoger in de voetheuvels. Leeft in groepen van drie tot tien vogels die door het bladerdak trekken. Breekt nesten van wespen en bijen open en eet de larven en poppen; eet verder vruchten, zaden en ongewervelde dieren. Broedt in een holte of op een epifyt hoog in een boom; helpers uit de groep helpen bij het grootbrengen van de jongen.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in het Amazonelaagland ten oosten van de Andes en zeer plaatselijk in het Pacifische laagland in het noordwesten. In Ecuador in het oostelijke laagland; in het westen vroeger aanwezig, daar nu vrijwel verdwenen. In Peru in het Amazonelaagland over de hele oostkant van het land. In Bolivia in het laagland van het noorden en midden. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het Amazonebekken en de Guyana's; in Midden-Amerika vroeger wijdverbreid, daar nu grotendeels verdwenen.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Luister in groot laaglandbos naar de schorre koorroep van een groep; de vogels zitten vaak in de kroon van hoge bomen langs een bosrand of rivier en zijn vanaf een kanotocht of een uitkijktoren goed te volgen.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. In grote delen van het Amazonegebied nog algemeen, maar in Midden-Amerika en aan de randen van zijn verspreiding sterk achteruitgegaan door ontbossing.

Wetenschappelijke naam

Ibycter americanus | (Boddaert, 1783)

Boddaert beschreef de soort in 1783 als Falco americanus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Ibycter werd in 1816 ingevoerd door Vieillot. De geslachtsnaam komt van Grieks ibuktēr, 'zanger van strijdliederen', naar de luide roep. De soortnaam verwijst naar Amerika. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.