Alle soorten › Valkachtigen › Valken en caracara's › Witstuitvalk
Witstuitvalk | Spiziapteryx circumcincta
Spot-winged Falconet | Halconcito gris | Falcãozinho-de-asa-pintada
De witstuitvalk is een kleine, grijze valk van de droge Chaco, de enige soort in zijn geslacht. Het zwaartepunt van zijn verspreiding ligt in Argentinië; in het gidsgebied bereikt hij alleen het uiterste zuidoosten van Bolivia, waar hij zeer zeldzaam is. Hij jaagt vanuit dekking in doornbos en broedt in de oude nesten van andere vogels.
Geluid
Een reeks hoge, schrille tonen, kwie-kwie-kwie, vooral rond het nest.
Opname: Jacob Wijpkema — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
25–29 cm, met een tamelijk grote kop, korte, ronde vleugels en een lange staart. De bovendelen zijn bruingrijs, met witte vlekken op de vleugeldekveren en de slagpennen. De stuit en de bovenstaartdekveren zijn wit. De kop toont een witte wenkbrauwstreep en een smalle donkere baardstreep. De onderdelen zijn wit tot lichtgrijs met fijne donkere strepen op de borst. De staart is zwartachtig met smalle witte banden. Washuid en poten zijn geel tot oranje. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De Amerikaanse torenvalk Falco sparverius heeft een roodbruine rug en staart, twee zwarte strepen in het gezicht en spitse vleugels. De aplomadovalk Falco femoralis is groter, met een donkere borstband, een roodbruine buik en mist de witte stuit. De wegbuizerd Rupornis magnirostris is groter, met een roodbruin vleugelveld en een gebandeerde buik.
Leefgebied
Droog Chacobos, doornstruweel en open bos met hoge cactussen en verspreide bomen, in het laagland en op lage hellingen. Jaagt vanaf een tak of in een snelle vlucht laag door het struweel op kleine vogels, hagedissen, kleine zoogdieren en grote insecten. Broedt in oude of gekraakte nesten van andere vogels, zoals de grote takkennesten van de monniksparkiet.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In het gidsgebied alleen bekend uit het Chaco-laagland in het uiterste zuidoosten van Bolivia, met weinig waarnemingen; de soort komt daar niet of nauwelijks voor. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Peru en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in de droge Chaco en het struweel van Argentinië en het westen van Paraguay.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
In het gidsgebied alleen in droog Chacobos in het zuidoosten van Bolivia te verwachten. Let op een kleine grijze valk die laag tussen het struweel wegvliegt en daarbij de witte stuit toont.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De omzetting van Chacobos in akkers en weiden vormt plaatselijk een bedreiging.
Wetenschappelijke naam
Spiziapteryx circumcincta | (Kaup, 1852)
Kaup beschreef de soort in 1852 als Harpagus circumcinctus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Spiziapteryx werd in 1852 ingevoerd door Kaup. De geslachtsnaam komt van Grieks spizias, 'havik', en pterux, 'vleugel'. De soortnaam komt van Latijn circumcinctus, 'rondom omgord'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Mendoza, Argentinië.