Alle soorten › Uilen › Echte uilen › Roraimaschreeuwuil

Roraimaschreeuwuil | Megascops roraimae

Foothill Screech Owl | Autillo de Roraima | Corujinha-de-roraima

De roraimaschreeuwuil is een kleine schreeuwuil met korte oorpluimen van het vochtige voetheuvelbos aan de oostflank van de Andes. De soort is genoemd naar de tafelberg Roraima in het Guyanaschild, waar de nominaatvorm leeft; in het gidsgebied gaat het om de vorm napensis, waartoe ook helleri en bolivianus worden gerekend. Hij is 's nachts actief en verraadt zich vooral door zijn trillerzang.

Roraimaschreeuwuil (Megascops roraimae)
Foto: thibaudaronson — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een trillende reeks snelle tonen van enkele seconden, oeoeoeoerrrr, die zacht begint, in sterkte en toonhoogte aanzwelt, daarna iets daalt en aan het eind wegsterft. Zingt vooral in de schemering en in de eerste uren van de nacht.

Luister: ZangXC890876

Opname: Paul Driver — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

20–23 cm, met een ronde kop, korte oorpluimen en gele tot amberkleurige ogen. Er komen een bruine en een roodbruine vorm voor. De bovendelen zijn bruin met fijne donkere vermiculatie en een rij lichte vlekken op de schouders. De gezichtssluier is bruin, met slechts een vage donkere rand. De onderdelen zijn lichter, met fijne donkere schachtstrepen en dwarse vermiculatie. Een lichte nekband ontbreekt. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De donkerbruine schreeuwuil Megascops watsonii leeft in het laagland eronder, is donkerder, met langere oorpluimen en een geelbruine buik, en zingt een lange reeks lage hoe-tonen. De cholibaschreeuwuil Megascops choliba heeft een duidelijke zwarte rand om de gezichtssluier en grove visgraatstrepen op de onderdelen, en leeft in halfopen landschap. De andesschreeuwuil Megascops ingens is groter, met bruine ogen, en leeft hoger in het bergbos. De kaneelschreeuwuil Megascops petersoni is warmer kaneelbruin, met donkere ogen, en leeft in het nevelwoud hogerop.

Leefgebied

Vochtig en nat voetheuvelbos en de lagere delen van het bergregenwoud, ruwweg tussen 250 en 1500 m, plaatselijk tot 1800 m. Leeft in de middelste en onderste lagen van het bos en aan bosranden. Eet vooral grote insecten en andere ongewervelden, soms kleine gewervelden. Broedt in een boomholte.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia langs de oostflank van de Andes. In Ecuador aan de oostflank. In Peru langs de oostflank van noord tot zuid. In Bolivia in de voetheuvels van de Andes. Ontbreekt aan de Pacifische kant en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in de kustgebergten van Venezuela en op de tafelbergen van het Guyanaschild.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Luister in de schemering naar de trillerzang bij lodges en langs wegen in de voetheuvels van de oostflank, bijvoorbeeld in het oosten van Ecuador en in het noorden en midden van Peru. Vogels zitten dan vaak op middelhoogte langs een bosrand of pad.

Staat van instandhouding

Niet geëvalueerd als afzonderlijke soort; op de Rode Lijst valt ze onder een ruimer opgevatte schreeuwuil. In ongestoord voetheuvelbos is ze plaatselijk algemeen, maar ontbossing langs de oostflank vermindert het leefgebied.

Wetenschappelijke naam

Megascops roraimae | (Salvin, 1897)

Salvin beschreef de soort in 1897 als Scops roraimae; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Megascops werd in 1848 ingevoerd door Kaup. De geslachtsnaam komt van Grieks megas, 'groot', en skōps, een kleine uil (dwergooruil). De soortnaam verwijst naar de Roraima, een tafelberg op de grens van Venezuela, Guyana en Brazilië, niet noodzakelijk de typelocatie. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Roraima, Guyana.