Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Rosse casiornis
Rosse casiornis | Casiornis rufus
Rufous Casiornis | Burlisto castaño | Maria-ferrugem
De rosse casiornis is een slanke, bijna geheel roodbruine tiran van droge bossen en beboste savannen in het binnenland van Zuid-Amerika. Hij is vrij stil en zit meestal in de middelste etage, waar hij met zijn kleur en houding aan een bekarde of een kleine attila doet denken. Een deel van de vogels trekt in de zuidelijke winter naar het noorden.
Geluid
Vrij stil. Roep een zeer hoog, dalend fieeeh en een korte, zwakke psie-toon.
Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
17–18 cm, met een vrij lange staart en een donkere snavel met een roze basis. Kop, bovendelen, vleugels en staart zijn roodbruin, de kruin iets warmer van tint. Keel en borst kaneelkleurig, de buik lichtgeel tot bleek okerkleurig. Het oog is donkerbruin. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De kastanjebekarde Pachyramphus castaneus heeft een grijze band achter de kruin, een kortere staart en een dikkere snavel. De roestattila Attila bolivianus is groter, met een wit oog en een zware, gehaakte snavel. De rosse treurtirannen van het geslacht Rhytipterna leven in vochtig bos en komen in het verspreidingsgebied niet met de casiornis samen voor.
Leefgebied
Bladverliezend bos, galerijbos, beboste cerrado en struikachtig tot bebost Chaco; in Peru ook droog bos. In Bolivia plaatselijk tot 2500 m. Zoekt in de middelste etage naar insecten, die hij met een korte uitval van het blad pakt; sluit zich aan bij gemengde groepen. De twee bekende nesten lagen in boomholten op 1,2 en 1,5 m hoogte.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia en Ecuador: ontbreekt. Peru: zeldzame, niet-broedende wintergast uit het zuiden in het zuidoosten (Madre de Dios, Puno). Bolivia: in een groot deel van het laagland en in droge dalen aan de voet van de Andes. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het binnenland van Brazilië, Paraguay en het noorden van Argentinië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek in droog bos en galerijbos in Santa Cruz en Beni in de middelste etage, vooral in gemengde groepen; let op een stille, roodbruine vogel met een lichte buik.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. Wijdverbreid in droge bossen; over de trekbewegingen is weinig bekend.
Wetenschappelijke naam
Casiornis rufus | (Vieillot, 1816)
Vieillot beschreef de soort in 1816 als Thamnophilus rufus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Casiornis werd in 1856 ingevoerd door Des Murs. De geslachtsnaam komt van Grieks kasia, 'kaneelboom', en ornis, 'vogel', naar het kaneelkleurige verenkleed. Latijn rufus, 'rood, ros', naar de rossige kleur. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Paraguay.