Alle soorten › Kraanvogelachtigen › Rallen › Schomburgks ral
Schomburgks ral | Rufirallus schomburgkii
Ocellated Crake | Polluela ocelada | Maxalalagá
Schomburgks ral is een van de kleinste rallen van de wereld, een bewoner van droog, hoog grasland en savanne. In het gidsgebied is hij bekend van slechts enkele verspreide savannegebieden ten oosten van de Andes. De vogel verlaat de dekking van het gras vrijwel nooit en wordt vooral aan zijn lange triller opgemerkt.
Geluid
Een luide, langgerekte triller van pr-pr-pr-tonen, 20 tot 30 seconden lang, eerst iets stijgend en dan gelijkblijvend, soms gevolgd door rauwere, uitgerekte tonen. Alarmroep een sissend, zoemend geluid. Vooral bij zonsopgang en in de schemering.
Voor deze soort is nog geen opname met een geschikte Creative Commons-licentie beschikbaar.
Herkenning
14–16 cm, klein en rond, met een korte staart en een korte, donkere snavel. De bovendelen zijn olijfbruin, bezaaid met kleine witte vlekjes met een zwarte rand. Voorhoofd, gezicht, hals, borst en flanken zijn warm okerkleurig tot roestbruin, de buik is witter. De poten zijn roze tot rood, de iris rood. Het mannetje is zwaarder dan het vrouwtje; in kleed zijn de seksen vrijwel gelijk. Jongen zijn donkerder en grijzer.
Verwarringssoorten
De roestkapral Rufirallus viridis is groter, met effen olijfbruine bovendelen zonder witte vlekjes, een roestbruine kruin en een grijs gezicht. Het geelbuikporseleinhoen Laterallus flaviventer is eveneens klein, maar heeft een witte wenkbrauwstreep, zwart-wit gestreepte flanken en gele poten, en leeft in natte moerasvegetatie. De amazonedwergral Laterallus exilis heeft een grijze kop en borst, een roestbruine nek en gebandeerde flanken.
Leefgebied
Hoog, dicht grasland en savanne, meestal op droge, goed gedraineerde grond, soms ook in vochtiger delen; vaak in grasland dat zich na brand herstelt, tot ongeveer 1700 m. Eet insecten, spinnen en zaden, die hij tussen de graspollen zoekt. Het nest is een overkoepelde kom van gras op de grond.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia plaatselijk in de savannen van de Llanos in het oosten. In Peru in het zuidoosten, in de Pampas del Heath. In Bolivia in savannen in het noorden. Uit Ecuador niet met zekerheid bekend; ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Venezuela, de Guyana's, Brazilië en Paraguay, met een afzonderlijke populatie in Costa Rica.
Hoe en wanneer kijken
Luister bij zonsopgang en in de schemering in uitgestrekte graslanden van de Llanos of de Pampas del Heath; de vogel blijft vrijwel altijd verborgen in het gras.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Het leefgebied verdwijnt plaatselijk door omzetting van savanne in akkerland en weiland en door een veranderd brandregime.
Wetenschappelijke naam
Rufirallus schomburgkii | (Schomburgk, 1848)
Schomburgk beschreef de soort in 1848 als Crex Schomburgkii; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Rufirallus werd in 1856 ingevoerd door Bonaparte. De geslachtsnaam combineert Latijn rufus, 'roodbruin', met het geslacht Rallus. De soortnaam eert Moritz Richard Schomburgk (1811–1890 of 1891), in Duitsland geboren, later Australisch botanicus en verzamelaar, die van 1840 tot 1844 Guyana verkende en van 1866 tot 1890 directeur van de botanische tuin van Adelaide was. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit binnenland van Guyana.