Alle soorten › Zangvogels › Kardinaalachtigen › Vermiljoenkardinaal

Vermiljoenkardinaal | Cardinalis phoeniceus

Vermilion Cardinal | Cardenal guajiro | Cardeal-vermelhão

De vermiljoenkardinaal is een rode kardinaal met een lange, puntige kuif van het droge Caribische laagland van Colombia en Venezuela. Hij is de Zuid-Amerikaanse verwant van de rode kardinaal van Noord-Amerika. In het gidsgebied is hij beperkt tot het droge noorden van Colombia, vooral het schiereiland Guajira.

Vermiljoenkardinaal (Cardinalis phoeniceus)
Foto: William Stephens — CC BY 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een reeks luide, heldere fluittonen, vaak herhaald, zoals tsjiew tsjiew tsjiew, vergelijkbaar met die van de rode kardinaal. De roep is een scherp, metaalachtig tsjip.

Luister: ZangXC837810

Opname: Francisco contreras — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

19–20 cm, met een lange, smalle, steil opgerichte kuif en een zware, lichtgrijze snavel. Het mannetje is rozerood, op rug en vleugels donkerder en grijziger rood, met een helderrode kuif. Het vrouwtje is van boven grijsbruin, met een grijze kop, en van onderen warm okerbruin; de kuif is rood. Jonge vogels lijken op het vrouwtje, met een kortere kuif en een donkerder snavel.

Verwarrings­soorten

De grijze kroongors Coryphospingus pileatus is kleiner, grijs, met een slanke snavel; het mannetje heeft een rode, zwart omzoomde kruinstreep en geen lange kuif. De zomertangare Piranga rubra heeft geen kuif en een slankere, lichtere snavel. De rode tiran Pyrocephalus rubinus is een kleine vliegenvanger met een zwart oogmasker en een dunne snavel.

Leefgebied

Droog doornstruweel, struiken met cactussen en droog, open bos in het laagland, vooral beneden 300 m. Leeft in paren, zoekt voedsel op de grond en laag in struiken. Eet zaden, vruchten en insecten. Het nest is een kom van twijgen en grassen in een doornstruik of cactus.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia alleen in het droge Caribische noorden, op het schiereiland Guajira en in aangrenzende droge laaglanden. Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in de droge kustzone van het noorden van Venezuela.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in doornstruweel en cactusvegetatie op het schiereiland Guajira, vroeg in de ochtend, wanneer mannetjes vanaf een hoge struik zingen.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een beperkt verspreidingsgebied; plaatselijk wordt hij gevangen als kooivogel en verdwijnt struweel door begrazing en houtkap.

Wetenschappelijke naam

Cardinalis phoeniceus | Bonaparte, 1838

Bonaparte beschreef de soort in 1838 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Cardinalis voerde hij in datzelfde werk in. De geslachtsnaam komt van Latijn cardinalis, 'kardinaal', naar het rode gewaad van kardinalen. De soortnaam komt van Grieks phoinikeos, 'karmozijnrood'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Venezuela.