Alle soorten › Zangvogels › Vinkachtigen › Vuurkruinorganist
Vuurkruinorganist | Euphonia saturata
Orange-crowned Euphonia | Eufonia coroninaranja | Gaturamo-de-coroa-laranja
De vuurkruinorganist is een organist van bosranden, open bos en tuinen ten westen van de Andes, van West-Colombia tot het uiterste noordwesten van Peru. Het mannetje heeft een oranjegele kruin die tot ver op de achterkop doorloopt en egaal oranjegele onderdelen. Hij zoekt in de kronen van bomen naar maretakbessen en kleine vruchten.
Geluid
Heldere, korte fluittonen, vaak in paren, en een gevarieerde, kwetterende zang van tjilpende en raspende tonen.
Opname: José María Loaiza B. — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
10 cm, met een korte, dikke snavel. Het mannetje is glanzend blauwzwart op bovendelen, wangen en keel, met een oranjegele kruin die tot achter het oog doorloopt, en egaal diep oranjegele onderdelen. De staart heeft geen witte vlekken. Het wijfje is olijfgroen op de bovendelen en egaal geelachtig olijfgroen op de onderdelen, zonder duidelijk kenmerk. Jonge mannetjes lijken op het wijfje en krijgen eerst een donkere keel.
Verwarringssoorten
De dikbekorganist Euphonia laniirostris heeft een gele in plaats van donkere keel en witte vlekken onder in de staart. De roestbuikorganist Euphonia fulvicrissa heeft een kleinere gele voorhoofdsvlek en roestbruine onderstaartdekveren en leeft in vochtiger bos. De witbuikorganist Euphonia minuta heeft een kleine gele voorhoofdsvlek en een witte onderbuik. Het wijfje is van andere organistwijfjes vooral te onderscheiden doordat er meestal een mannetje bij is en door de egale onderdelen.
Leefgebied
Randen van vochtig en halfvochtig bos, open bos, secundaire begroeiing, plantages, boomgaarden en tuinen met bomen, van het laagland tot ongeveer 1500 m, plaatselijk hoger. Eet vooral bessen van maretakken en andere kleine vruchten, in paren of kleine groepjes in de kronen van bomen. Het nest is een bolvormig bouwsel met een zijingang, in een holte of tussen epifyten.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia ten westen van de Andes, vooral aan de Pacifische kant en in de dalen van de Cauca en het zuidwesten. In Ecuador in het westelijke laagland en de voetheuvels, van Esmeraldas tot El Oro en Loja. In Peru alleen in het uiterste noordwesten, in Tumbes. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Het verspreidingsgebied ligt vrijwel geheel binnen het gidsgebied.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek in West-Ecuador langs bosranden, in tuinen en bij plantages naar bomen met maretakken; vogels zitten vaak hoog en zijn het eerst te herkennen aan de oranjegele kruin van het mannetje.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort verdraagt een landschap met bomen, plantages en tuinen goed.
Wetenschappelijke naam
Euphonia saturata | (Cabanis, 1861)
Cabanis beschreef de soort in 1861 als Phonasca saturata; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Euphonia werd in 1806 ingevoerd door Desmarest, A-G. De geslachtsnaam komt van Grieks euphōnos, van eu 'goed' en phōnē 'geluid', dus 'welluidend', naar de roep van deze vogels. De soortnaam is Latijn saturatus, 'verzadigd' of 'diep van kleur', naar het donkere verenkleed. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Colombia.