Alle soorten › Zangvogels › Spotlijsters › Witbandspotlijster

Witbandspotlijster | Mimus triurus

White-banded Mockingbird | Calandria real | Calhandra-de-três-rabos

De witbandspotlijster is een middelgrote spotlijster van droog struweel en open bos in het zuiden van Zuid-Amerika, met een brede witte band in de donkere vleugel. Het grootste deel van de soort broedt in Argentinië en trekt in de zuidelijke winter naar het noorden. In de vlucht valt hij op door de zwart-witte vleugels en staart.

Witbandspotlijster (Mimus triurus)
Foto: diegocarau — CC0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een lange, gevarieerde en luide reeks fluitende en krassende frasen, met veel nabootsingen van andere vogels, vaak vanaf de top van een struik. De roep is een hard tsjak en een schor gekras.

Luister: ZangXC995198

Opname: Luciano Buck — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

20–23 cm, een slanke spotlijster met een lange staart en een dunne, licht gebogen zwarte snavel. De bovendelen zijn grijsbruin en ongestreept, met een roodbruine tint op stuit en onderrug. Een witte wenkbrauwstreep, een donkere oogstreep en lichte wangen. De onderdelen zijn witachtig, op de flanken geelbruin. De vleugels zijn zwartachtig met witte vleugelstrepen en een brede witte band over de armpennen, ook in zit goed te zien. De middelste staartpennen zijn zwart, de buitenste grotendeels wit. De seksen zijn gelijk; jonge vogels hebben donkere vlekjes op de borst.

Verwarrings­soorten

De campospotlijster Mimus saturninus is groter, met een gestreepte rug, zonder witte vleugelband, en met alleen witte toppen aan de staartpennen. De bruinrugspotlijster Mimus dorsalis heeft een warmer kastanjebruine rug en minder wit in de vleugel, en leeft vooral hoger in de droge Andesdalen. Buiten het gidsgebied lijkt de Patagonische spotlijster Mimus patagonicus, die minder wit in vleugel en staart heeft.

Leefgebied

Droog doornstruweel en open droogbos van het Chaco, savanne met struiken, weiland met heggen, oeverstruweel en de randen van akkers en dorpen, vooral in het laagland, plaatselijk in de lagere droge dalen. Zoekt op de grond en in struiken naar insecten en eet ook vruchten. Het nest is een kom van takjes in een doornstruik.

Verspreiding en trek

Bolivia: broedt in het Chaco en het droge struweel van het zuidoosten; in de zuidelijke winter komen er trekvogels uit Argentinië bij, die zich verder naar het noorden verspreiden, tot in Santa Cruz en soms Beni. Peru: zeer zeldzame dwaalgast in het zuidoosten, met enkele meldingen. Ontbreekt in Colombia en Ecuador en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied broedend in Argentinië en het westen van Paraguay; in de winter tot in het zuidwesten van Brazilië en in Uruguay.

  • Zomergast (ca. apr–sep)
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in het droge Chaco-struweel van het zuidoosten van Bolivia, vooral in de zuidelijke winter (ongeveer mei–september), als de soort het talrijkst is. In de vlucht is de witte vleugelband het beste kenmerk.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd. Wijdverbreid en plaatselijk algemeen; de soort verdraagt een agrarisch landschap met struiken en heggen.

Wetenschappelijke naam

Mimus triurus | (Vieillot, 1818)

Vieillot beschreef de soort in 1818 als Turdus triurus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Mimus werd in 1826 ingevoerd door Boie. De geslachtsnaam is Latijn mimus, 'nabootser', naar het nadoen van andere geluiden. De soortnaam komt van Grieks tri-, 'drie', en -ouros, 'gestaart', naar 'Tres Colas', de naam die Félix de Azara aan de vogel gaf. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Paraguay.