Alle soorten › Tinamoeachtigen › Tinamoes › Witkeeltinamoe
Witkeeltinamoe | Tinamus guttatus
White-throated Tinamou | Tinamú goliblanco | Inhambu-galinha
De witkeeltinamoe is een middelgrote Tinamus van het hoge terra-firmebos in het Amazonelaagland. Hij is kleiner dan de grote tinamoe en heeft lichte stippels op rug en vleugels en een witte keel. Zijn diepe, klagende fluittoon is in de schemering ver door het bos te horen.
Geluid
Een diepe, holle, klagende fluittoon in twee delen, de tweede iets langer en eerst stijgend en dan dalend, met lange tussenpozen herhaald. Vooral te horen bij zonsopkomst en zonsondergang.
Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
32–36 cm, met een kleine kop, een dunne hals en een rond, vrijwel staartloos lichaam. De bovendelen zijn donker olijfbruin met fijne zwarte bandering en kleine geelwitte stippels op de vleugeldekveren en de achterrug. Kop en hals zijn grijsbruin, de keel is duidelijk wit. De onderdelen zijn warm kaneelbruin, op de flanken en onderstaartdekveren donker gebandeerd. De poten zijn grijsgroen. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De grote tinamoe Tinamus major is groter, zonder lichte stippels op de vleugels, met een grijsbruinere onderzijde en vaak een roodbruine kruin. De grijze tinamoe Tinamus tao is groter en grijzer, met witte stippels op de halszijden, en leeft meer op de hellingen. De bonte tinamoe Crypturellus variegatus is kleiner, met een zwarte kruin, een roodbruine hals en een sterk zwart-geel gebandeerde rug. De grauwe tinamoe Crypturellus cinereus is kleiner en egaal donker grijsbruin, zonder witte keel.
Leefgebied
De bodem van hoog, vochtig terra-firmebos in het Amazonelaagland, plaatselijk ook in de lagere voetheuvels; meestal onder 500 m, soms tot ongeveer 1000 m. Mijdt seizoensoverstroomd bos meer dan de grote tinamoe. Loopt over de bosbodem en zoekt gevallen vruchten, zaden en ongewervelde dieren. Het nest ligt op de grond tussen de wortels van een boom.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in het oostelijke laagland ten oosten van de Andes. In Ecuador in het Amazonelaagland. In Peru in het Amazonelaagland over het hele oosten van het land. In Bolivia in het noorden, in Pando, Beni en het noorden van La Paz. Ontbreekt ten westen van de Andes en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela, de Guyana's en het Braziliaanse Amazonegebied.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister bij zonsopkomst en zonsondergang in groot, rustig terra-firmebos, zoals rond lodges langs de Napo in Ecuador en in Manu en Tambopata in Peru. Loop langzaam over paden in de vroege ochtend; vogels lopen vaak voor de waarnemer uit voordat ze opvliegen.
Staat van instandhouding
Gevoelig. De soort verdwijnt waar intensief wordt gejaagd en lijdt onder het kappen van het Amazonebos; in grote, ongestoorde bossen komt hij nog geregeld voor.
Wetenschappelijke naam
Tinamus guttatus | Pelzeln, 1863
Pelzeln beschreef de soort in 1863 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Tinamus werd in 1783 ingevoerd door Hermann. De geslachtsnaam gaat terug op tinamú, het woord voor deze vogels in het Caribisch (Kalinya) van Frans-Guyana, via Buffons 'Les Tinamous'. Latijn guttatus betekent 'gedruppeld, gevlekt'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Borba, Amazonas, Brazilië.